10/08/2026
SỬ DỤNG ĐẤT MẤY CHỤC NĂM CÓ CHẮC CHẮN LÀ CHỦ QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT?
“Đất này gia đình tôi sử dụng hơn 30 năm rồi, không ai tranh chấp. Vậy chắc chắn là đất của tôi!”
Chưa chắc.
Đây là một trong những quan niệm rất phổ biến khi người dân giải quyết tranh chấp đất đai. Thực tế, thời gian sử dụng đất lâu dài là một yếu tố quan trọng, nhưng không phải cứ sử dụng càng lâu thì đương nhiên trở thành người có quyền sử dụng đất.
Vậy pháp luật nhìn nhận vấn đề này như thế nào?
Theo quy định của pháp luật đất đai, khi xác định quyền sử dụng đất, cơ quan có thẩm quyền không chỉ xem xét ai đang trực tiếp sử dụng đất, mà phải xem xét tổng thể nhiều yếu tố như: nguồn gốc đất, quá trình quản lý và sử dụng, giấy tờ về quyền sử dụng đất, thời điểm bắt đầu sử dụng, việc sử dụng có ổn định hay không, có tranh chấp hay không và quá trình kê khai, đăng ký đất đai.
Đặc biệt, đối với những trường hợp đất được sử dụng từ rất lâu nhưng không có đầy đủ giấy tờ, quá trình sử dụng thực tế có thể trở thành căn cứ quan trọng để xem xét việc công nhận quyền sử dụng đất nếu đáp ứng các điều kiện luật định.
Tuy nhiên, cần phân biệt rất rõ: “Sử dụng đất lâu năm” ≠ “đương nhiên có quyền sử dụng đất”.
Ví dụ, một người sử dụng đất của cha mẹ trong 30 năm nhưng ngay từ đầu chỉ được cho ở nhờ, cho mượn hoặc giao quản lý, thì thời gian sử dụng dài không tự động biến người đó thành chủ sử dụng đất.
Ngược lại, nếu một người có tên trong hồ sơ về nguồn gốc đất nhưng thực tế không trực tiếp quản lý, sử dụng, trong khi người khác sử dụng công khai, ổn định trong thời gian rất dài, xây dựng nhà cửa, cải tạo đất, kê khai và thực hiện các nghĩa vụ liên quan đến đất, thì khi tranh chấp phát sinh, Tòa án cũng không thể chỉ nhìn vào một dòng tên trong hồ sơ để kết luận ngay quyền sử dụng đất thuộc về ai.
Đây chính là vấn đề được đặt ra trong Án lệ số 33/2020/AL. Giá trị đáng chú ý của án lệ là: khi giải quyết tranh chấp, cần đánh giá toàn bộ quá trình quản lý, sử dụng đất trên thực tế, chứ không máy móc dựa vào duy nhất việc ai được giao đất hoặc ai đang sử dụng đất.
👉 Vì vậy, nếu đang sử dụng một thửa đất đã 20, 30 hoặc 40 năm, điều đầu tiên không phải là hỏi “tôi sử dụng bao lâu rồi?”, mà cần làm rõ:
1️⃣Đất có nguồn gốc từ đâu?
2️⃣Ai được giao hoặc xác lập quyền đối với đất ban đầu?
3️⃣Gia đình bạn bắt đầu sử dụng từ thời điểm nào và bằng cách nào?
4️⃣Trong quá trình sử dụng có kê khai, đăng ký, nộp thuế hoặc thực hiện nghĩa vụ tài chính hay không?
5️⃣Việc sử dụng có bị người khác phản đối hay tranh chấp trong quá trình đó không?
6️⃣Có giấy tờ, tài liệu hoặc người làm chứng chứng minh quá trình sử dụng hay không?
Những yếu tố này, khi đặt cạnh nhau, mới giúp đánh giá một cách chính xác ai có căn cứ pháp lý để được công nhận quyền sử dụng đất.
⚠️ Vì vậy, nếu đang có tranh chấp, đừng chỉ dựa vào việc mình đã sử dụng đất hàng chục năm để khẳng định chắc chắn mình thắng. Ngược lại, cũng đừng nghĩ rằng người khác đang sử dụng đất lâu năm thì mình chắc chắn mất quyền chỉ vì mình không trực tiếp quản lý.
⚖️ Tranh chấp đất đai phải được nhìn từ nguồn gốc đất và toàn bộ quá trình hình thành, quản lý, sử dụng quyền sử dụng đất.
Nếu đang gặp tình huống đất không có sổ, đất đứng tên người này nhưng người khác sử dụng, đất cha mẹ để lại chưa sang tên hoặc tranh chấp quyền sử dụng đất giữa người thân, việc kiểm tra hồ sơ và nguồn gốc đất trước khi đưa ra bất kỳ kết luận nào là rất quan trọng.
⚖️ Liên hệ Luật sư LCA Quảng Ngãi để được hỗ trợ
Hotline 0905 333 560
Địa chỉ: 127 Nguyễn Tự Tân, Nghĩa Lộ, Quảng Ngãi
