06/07/2026
TẶNG CHO ĐẤT NHƯNG CHƯA SANG TÊN, NGƯỜI TẶNG CHO QUA ĐỜI – GIAO DỊCH CÓ CÒN HIỆU LỰC?
Đây là một trong những tình huống tôi thường gặp khi tư vấn các vụ việc thừa kế và tranh chấp quyền sử dụng đất.
Nhiều gia đình đã lập hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa cha mẹ và con, hợp đồng đã được công chứng hợp pháp, nhưng vì nhiều lý do như chưa kịp thực hiện thủ tục đăng ký biến động, người tặng cho bất ngờ qua đời. Khi đó, những người thừa kế khác cho rằng quyền sử dụng đất vẫn là di sản vì "chưa sang tên", còn người được tặng cho khẳng định giao dịch đã hoàn tất.
Vậy pháp luật giải quyết như thế nào?
Án lệ số 52/2021/AL đã đưa ra câu trả lời
Án lệ số 52/2021/AL của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao đã khẳng định một nguyên tắc rất quan trọng:
Không phải cứ chưa đăng ký sang tên thì hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất đương nhiên vô hiệu.
Khi xem xét hiệu lực của giao dịch, Tòa án phải đánh giá toàn diện:
- Hợp đồng có được lập đúng hình thức theo quy định hay không;
- Các bên có hoàn toàn tự nguyện khi giao kết hay không;
- Người tặng cho có thực sự thể hiện ý chí chuyển giao quyền sử dụng đất hay không;
-Việc chưa đăng ký sang tên xuất phát từ nguyên nhân chủ quan hay khách quan, chẳng hạn người tặng cho đã qua đời trước khi hoàn tất thủ tục.
Nếu hợp đồng được xác lập hợp pháp và ý chí tặng cho đã rõ ràng thì việc chưa hoàn thành thủ tục đăng ký không phải là căn cứ để phủ nhận toàn bộ giao dịch.
Ý nghĩa thực tiễn của án lệ
Án lệ này góp phần bảo vệ quyền tự định đoạt tài sản của cá nhân – một nguyên tắc cơ bản của Bộ luật Dân sự.
Trong thực tế, không ít trường hợp người được tặng cho đã quản lý, sử dụng đất ổn định nhiều năm, xây dựng nhà ở, đầu tư trên đất nhưng chỉ vì chưa kịp sang tên mà phát sinh tranh chấp sau khi người tặng cho qua đời.
Nếu máy móc cho rằng chưa sang tên thì chưa có hiệu lực, rất nhiều giao dịch hợp pháp sẽ bị phủ nhận, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền và lợi ích hợp pháp của các bên.
Đặc biệt, Luật Đất đai năm 2024 cũng thể hiện tư duy tiến bộ hơn khi xác định giao dịch về quyền sử dụng đất có hiệu lực giữa các bên từ thời điểm đáp ứng điều kiện theo quy định của pháp luật; việc đăng ký chủ yếu nhằm xác lập hiệu lực đối kháng với người thứ ba và phục vụ công tác quản lý nhà nước.
Góc nhìn của luật sư
Qua quá trình tham gia giải quyết nhiều vụ án về thừa kế, tặng cho và tranh chấp đất đai tôi nhận thấy rất nhiều tranh chấp không xuất phát từ việc các bên cố tình vi phạm pháp luật mà chỉ vì chủ quan, chậm hoàn tất thủ tục đăng ký biến động
Một thủ tục tưởng chừng đơn giản nhưng nếu kéo dài lại có thể dẫn đến những vụ kiện kéo dài nhiều năm, phát sinh mâu thuẫn giữa các thành viên trong gia đình và tốn kém rất nhiều thời gian, chi phí.
Vì vậy, sau khi ký hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất, các bên nên thực hiện ngay thủ tục đăng ký sang tên để bảo đảm quyền lợi của mình và hạn chế tối đa các rủi ro pháp lý về sau.
---
📌 Công ty Luật TNHH Master Law - Đà Nẵng – Luật sư Trần Đức Tài
Chúng tôi nhận tư vấn và giải quyết các lĩnh vực:
✅ Tranh chấp đất đai, nhà ở
✅ Thừa kế, chia di sản, tặng cho tài sản
✅ Ly hôn, chia tài sản chung, quyền nuôi con
✅ Tranh chấp hợp đồng đặt cọc, chuyển nhượng bất động sản
✅ Đại diện tham gia tố tụng tại Tòa án các cấp
📍 Địa chỉ: 90 Mẹ Thứ, phường Điện Bàn, thành phố Đà Nẵng
📞 Hotline/Zalo: 0989101620
Bài viết nhằm chia sẻ kiến thức pháp luật từ Án lệ số 52/2021/AL và góc nhìn thực tiễn trong quá trình hành nghề, không thay thế ý kiến tư vấn pháp lý cho từng vụ việc cụ thể.