23/04/2026
🔥 KHÔNG ĐỒNG Ý QUYẾT ĐỊNH THU HỒI ĐẤT: QUYỀN KHỞI KIỆN VÀ THỦ TỤC KHỞI KIỆN👇
----------------------------------------------------------------------------------------
👉 Trong thực tế hiện nay, không ít trường hợp người dân nhận được Quyết định thu hồi đất nhưng cho rằng việc thu hồi là chưa đúng quy định pháp luật, chưa bảo đảm trình tự, thủ tục hoặc mức bồi thường, hỗ trợ chưa thỏa đáng, gây ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Tuy nhiên, do chưa nắm rõ quy định pháp luật, nhiều người dân còn lúng túng trong việc xác định liệu mình có quyền khởi kiện hay không, khởi kiện ở đâu và cần thực hiện những thủ tục gì để bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình?
❓Có thể khởi kiện quyết định thu hồi đất hay không?
Khởi kiện những hành vi vi phạm quyền sử dụng đất hợp pháp của mình là một trong các quyền cơ bản của người sử dụng đất. Đồng thời, tại khoản 1 Điều 237 Luật Đất đai 2024 cũng nêu rõ: "Người sử dụng đất, người có quyền và nghĩa vụ liên quan đến sử dụng đất có quyền khiếu nại, khởi kiện quyết định hành chính, hành vi hành chính về quản lý đất đai.”
Mặt khác, khoản 1 Điều 2 Luật Tố tụng Hành chính 2015 có quy định cụ thể như sau: “1. Quyết định hành chính là văn bản do cơ quan hành chính nhà nước, cơ quan, tổ chức được giao thực hiện quản lý hành chính nhà nước ban hành hoặc người có thẩm quyền trong cơ quan, tổ chức đó ban hành quyết định về vấn đề cụ thể trong hoạt động quản lý hành chính được áp dụng một lần đối với một hoặc một số đối tượng cụ thể.”
👉 Theo đó, quyết định thu hồi đất là quyết định hành chính do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền ban hành, cá nhân, tổ chức khi bị thu hồi đất có quyền khởi kiện quyết định thu hồi đất nếu có bằng chứng chứng minh việc thu hồi đất đó là trái pháp luật. Các căn cứ như:
✅ Thứ nhất, thu hồi đất không đúng thẩm quyền.
Ví dụ, cơ quan hoặc người ký quyết định thu hồi đất không phải là người có thẩm quyền theo quy định của pháp luật. Trong trường hợp này, quyết định thu hồi đất có thể bị xem là không hợp pháp và người dân có quyền yêu cầu Tòa án hủy bỏ.
✅ Thứ hai, thu hồi đất không đúng trình tự, thủ tục.
Theo quy định pháp luật hiện hành, thì quá trình thu hồi đất được thực hiện đầy đủ các bước theo quy định như: thông báo thu hồi đất, tổ chức họp dân, lập phương án bồi thường, lấy ý kiến người dân... Theo đó, việc ban hành quyết định khi chưa hoàn tất các thủ tục cần thiết được xem là không đúng quy định pháp luật, người dân có thể khởi kiện quyết định thu hồi đất tại Cơ quan có thẩm quyền để xem xét.
Ví dụ 1: Luật Đất đai 2024 quy định, Cơ quan có trách nhiệm thực hiện việc bồi thường, hỗ trợ tái định cư cho người có đất bị thu hồi trước rồi mới được ban hành Quyết định thu hồi đất. Như vậy trong trường hợp, Cơ quan có thẩm quyền chưa thực hiện việc bồi thường, hỗ trợ tái định cư cho người có đất bị thu hồi mà lại đi ban hành Quyết định thu hồi đất của người dân, làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân thì người có đất bị thu hồi hoàn toàn có quyền khởi kiện Quyết định thu hồi đất đó.
✅ Thứ ba, thu hồi đất nhưng không có căn cứ pháp luật rõ ràng.
Điển hình là trường hợp thu hồi đất không đúng mục đích theo quy hoạch, không thuộc các trường hợp Nhà nước được phép thu hồi đất hoặc không chứng minh được sự cần thiết của việc thu hồi.
👉 Tóm lại, khi người dân nhận thấy quyết định thu hồi đất có dấu hiệu trái pháp luật, không minh bạch hoặc làm ảnh hưởng đến quyền lợi chính đáng của mình, thì có quyền khởi kiện tại Tòa án để yêu cầu bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp theo quy định của pháp luật.
📍Trình tự, thủ tục khởi kiện quyết định thu hồi đất mới nhất hiện nay:
👉 Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ khởi kiện quyết định thu hồi đất:
Người khởi kiện quyết định thu hồi đất cần chuẩn bị 01 bộ hồ sơ gồm đầy đủ các giấy tờ dưới đây và nộp trực tiếp tại Tòa án hoặc gửi qua đường bưu điện:
- Đơn Khởi kiện quyết định thu hồi đất;
- Các tài liệu, chứng cứ chứng minh cho yêu cầu khởi kiện;
- Bản sao Quyết định thu hồi đất, bản sao các quyết định giải quyết khiếu nại (nếu có)…;
- Giấy ủy quyền tham gia tố tụng (nếu có);
- Bản sao hộ khẩu, giấy Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân (có chứng thực của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền);
- Hồ sơ giải quyết khiếu nại (nếu có) và bản sao các văn bản, tài liệu trong hồ sơ giải quyết việc hành chính để ra quyết định thu hồi đất đó.
- Bản thống kê danh mục các tài liệu (ghi rõ bản chính, bản sao).
👉 Bước 2: Nộp hồ sơ
Người khởi kiện hồ sơ tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền theo quy định tại Luật Tố tụng hành chính 2015.
👉 Bước 3: Giải quyết yêu cầu khởi kiện
Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được đơn khởi kiện, Chánh án Tòa án phân công một thẩm phán xem xét đơn khởi kiện. Trong 03 ngày kể từ ngày được phân công, thẩm phán tiến hành xem xét quyết định có thụ lý vụ án hay không.
- Thời hạn chuẩn bị xét xử cho các vụ án, trừ vụ án xét xử theo thủ tục rút gọn, vụ án có yếu tố nước ngoài là 04 tháng kể từ ngày thụ lý vụ án.
- Thẩm phán sẽ dựa trên các tài liệu, chứng cứ được các bên cung cấp hoặc tài liệu, chứng cứ tự mình thu thập được để đưa ra quyết định cuối cùng.
Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án sơ thẩm tuyên án, đương sự hoặc người đại diện hợp pháp của đương sự có quyền kháng cáo để giải quyết vụ việc theo thủ tục phúc thẩm.
📍Như vậy, trong quá trình thu hồi đất, nếu người dân phát hiện cơ quan nhà nước thực hiện không đúng trình tự, thủ tục theo quy định pháp luật; xác định sai diện tích, loại đất; áp giá bồi thường, hỗ trợ không thỏa đáng; hoặc ban hành quyết định thu hồi đất trái pháp luật làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của mình, thì hoàn toàn có quyền khởi kiện để yêu cầu cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết theo đúng quy định pháp luật. Việc chủ động nắm rõ quyền của mình và thực hiện đúng trình tự pháp lý là yếu tố quan trọng để bảo vệ tài sản và hạn chế những thiệt hại không đáng có trong quá trình thu hồi đất.
📌📌Luật sư giỏi Sài Gòn, Luật sư giỏi Bình Tân cung cấp các dịch vụ pháp lý hỗ trợ người dân trong các trường hợp liên quan đến thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.
☎️☎️ Mọi thắc mắc pháp lý cô chú, anh chị và các bạn vui lòng liên hệ qua hotline/zalo 0939 858 898 (Luật sư Thăng) hoặc 0387 959 777 (Trợ lý Luật sư) để được tư vấn kịp thời nhất nhé ạ 🤝🤝
