15/10/2021
𝐋𝐢𝐞̣̂𝐮 𝐜𝐨́ 𝐁𝐎𝐍𝐆 𝐁𝐎́𝐍𝐆 𝐓𝐀̀𝐈 𝐒𝐀̉𝐍 𝐜𝐮̉𝐚 𝐕𝐢𝐞̣̂𝐭 𝐍𝐚𝐦 𝐭𝐫𝐨𝐧𝐠 𝟏𝟎 𝐧𝐚̆𝐦 𝐭𝐨̛́𝐢 𝐝𝐮̛𝐨̛́𝐢 𝐠𝐨́𝐜 𝐧𝐡𝐢̀𝐧 𝐍𝐇𝐀̂𝐍 𝐊𝐇𝐀̂̉𝐔 𝐇𝐎̣𝐂?
𝑳𝒊𝒆̣̂𝒖 𝒃𝒂̣𝒏 𝒄𝒐́ 𝒕𝒉𝒆̂̉ 𝒅𝒖̛̣ đ𝒐𝒂́𝒏 đ𝒖̛𝒐̛̣𝒄 𝒕𝒉𝒐̛̀𝒊 đ𝒊𝒆̂̉𝒎 𝒃𝒐𝒏𝒈 𝒃𝒐́𝒏𝒈 𝒃𝒖̀𝒏𝒈 𝒏𝒐̂̉? Đ𝒊𝒆̂̀𝒖 đ𝒐́ 𝒕𝒉𝒖̛̣𝒄 𝒔𝒖̛̣ 𝒄𝒉𝒊̉ 𝒄𝒐́ 𝒕𝒉𝒆̂̉ 𝒍𝒂̀𝒎 đ𝒖̛𝒐̛̣𝒄 𝒌𝒉𝒊 𝒎𝒂̀ đ𝒐̂̉ 𝒗𝒐̛̃ 𝒒𝒖𝒂 đ𝒊. 𝑵𝒐́ 𝒈𝒂̂̀𝒏 𝒏𝒉𝒖̛ 𝒍𝒂̀ đ𝒊𝒆̂̀𝒖 𝒌𝒉𝒐̂𝒏𝒈 𝒕𝒉𝒆̂̉. 𝑵𝒉𝒖̛𝒏𝒈 𝒅𝒖̛𝒐̛́𝒊 𝒈𝒐́𝒄 𝒏𝒉𝒊̀𝒏 𝒏𝒉𝒂̂𝒏 𝒌𝒉𝒂̂̉𝒖 𝒉𝒐̣𝒄 𝒍𝒂̣𝒊 𝒉𝒆́ 𝒍𝒐̣̂ 𝒈𝒊𝒖́𝒑 𝒕𝒂 𝒑𝒉𝒂̂̀𝒏 𝒏𝒂̀𝒐.
Khái niệm này được TS Harry S Dent nghiên cứu dựa trên rất nhiều những thống kê của ông thông qua việc theo dõi chuyển động của một thế hệ từ lúc phát triển, bão hòa và sau đó suy giảm chi tiêu khi đạt đến độ tuổi nào đó.
Thậm chí ông còn dùng những cơn cực khoái của phụ nữ, vệt đen mặt trời để dự đoán thời điểm diễn ra các cuộc khủng hoảng. Nhưng đáng tin cậy nhất có lẽ là những nghiên cứu dựa vào nhân khẩu học của ông để dự đoán chu kỳ.
Ông đã dự đoán đúng sự sụp đổ của TTCK Nhật Bản vào năm 1989 hay cuộc suy thoái kinh tế của Mỹ vào năm 2007, b**g bóng BĐS của Trung Quốc năm 2015.
Trong bài viết này Lynch sẽ tóm lược khái niệm về phương pháp dự báo khủng hoảng theo sóng chi tiêu của Tiến Sỹ Harry S Dent và liệu Việt Nam đang nằm trong pha tăng trưởng hay suy thoái theo sóng chi tiêu nhân khẩu học.
Sau nhiều năm nghiên cứu về nhân khẩu học kết hợp với b**g bóng tài chính, ông đã thấy được những đứa trẻ lạm phát của thế hệ Bob Hope ( sinh ra trong khoảng 1897 – 1924 ) và Baby Boomer ( sinh trong khoảng 1945 -1964 ) đã gây ra cuộc suy thoái năm 1969 và 2007 thế nào.
Việc một số lượng lớn đứa trẻ sinh ra trong thời gian ngắn sẽ tạo ra một làn sóng chi tiêu khổng lồ sau khoảng 46 năm nữa. Lý do chính, lúc đó chi tiêu hộ gia đình của những đứa trẻ sinh ra trong giai đoạn này đạt đỉnh sau đó thoái trào.
Nó được ví như một số lượng lớn người cùng chạy qua một khe cửa hẹp khiến cho nguồn cung xã hội không đáp ứng nổi khi nguồn cầu đột ngột tăng cao và tạo ra b**g bóng tài sản.
Theo ông việc tạo nên một b**g bóng tài sản căn cứ trên nhân khẩu học dựa vào 3 yếu tố:
𝟏. 𝐒𝐨̂́ 𝐥𝐮̛𝐨̛̣𝐧𝐠 đ𝐮̛́𝐚 𝐭𝐫𝐞̉ đ𝐮̛𝐨̛̣𝐜 𝐬𝐢𝐧𝐡 𝐫𝐚:
Số lượng đứa trẻ thế hệ Baby boomer rất lớn ( 109,2tr trẻ được sinh ra trong 27 năm ) nhưng nhỏ hơn số lượng đứa trẻ thế hệ Y ( sinh ra trong khoảng 1976 – 2007 ). Nhưng ông vẫn cho rằng thế hệ Baby Boomer là thế hệ lớn nhất lịch sử. Lý do nằm ở 2 yếu tố bên dưới
𝟐. 𝐓𝐨̂́𝐜 đ𝐨̣̂ 𝐭𝐚̆𝐧𝐠 𝐭𝐫𝐮̛𝐨̛̉𝐧𝐠:
Số lượng đứa trẻ thế hệ Baby Boomer tăng nhanh chóng từ đáy lên đỉnh là 90% so với thế hệ Y là 27%.
Nên Dent ví làn sóng chi tiêu của thế hệ Baby Boomer như cơn sóng thần 3m còn con sóng của thế hệ Y về sau chỉ cao 1m.
𝟑. 𝐓𝐡𝐨̛̀𝐢 𝐠𝐢𝐚𝐧 đ𝐚̣𝐭 đ𝐢̉𝐧𝐡 𝐭𝐲̉ 𝐥𝐞̣̂ 𝐬𝐢𝐧𝐡:
Thế hệ Baby Boomer đạt đỉnh tỷ lệ sinh nhanh hơn với chỉ 27 năm trong khi thế hệ Y là 32 năm. Do vậy xét về quy mô của cơn sóng thần, thể tích của 2 cơn sóng là như nhau nhưng cơn sóng Baby Boomer cao hơn và đi với động lượng nhanh hơn cơn sóng Y. Do vậy tác động của nó mạnh mẽ hơn. Đồng nghĩa với quả b**g bóng của làn sóng Baby Boomer khổng lồ hơn.
Những đứa trẻ mới ra đời tạo áp lực cho bố mẹ chúng phải mua ngôi nhà lần đầu vào khoảng 32 tuổi và mua ngôi nhà lớn hơn vào khoảng 37 - 41 tuổi khi chúng bước vào tuổi vị thành niên.
Họ buộc phải làm điều này vì cả bố mẹ và con cái cần nhiều không gian sống hơn. Chúng ta tiếp tục mua sắm đồ đạc trong gia đình khi đạt độ tuổi 4x và do đó thường đạt đỉnh chi tiêu đồ dùng gia đinh ở khoảng tuổi 46. Đây cũng là đỉnh của toàn bộ chi tiêu nói chung đối với một gia đình bình thường.
Trong pha giảm của hoạt động chi tiêu, một số lĩnh vực vẫn tiếp tục lập đỉnh và tăng trưởng. Giáo dục đại học đạt đỉnh khi bố mẹ ở tuổi 51. Xe hơi là hàng hóa lâu bền cuối cùng sẽ đạt đỉnh - ở khoảng tuổi 54. Đó là lần cuối cùng bố mẹ chúng ta đổi chiếc Kia Morning đỏ sang chiếc Tucson màu đen đắt tiền.
Xu hướng tiết kiệm bắt đầu tăng lên ở độ tuổi 46, nhưng tăng mạnh nhất khi ở độ tuổi 55-63. Tích lũy của cải đạt đỉnh ở độ tuổi 64 ( một năm sau khi một người bình thường về hưu ở tuổi 63 ) – Với người VN độ tuổi về hưu của nữ là 55 còn của nam là 60.
Chi tiêu cho bệnh viện và y tế đạt đỉnh ở độ tuổi 58 -60… chi tiêu cho nhà nghỉ dưỡng đạt đỉnh ở độ tuổi 65… và đỉnh mua sắm du thuyền ở độ tuổi 70. Sau đó là đỉnh điểm của những năm tháng dử dụng các loại thuốc kê đơn và các loại thuốc vitamin( ở độ tuổi 77 ).
Cuối cùng bạn cần đến dịch vụ chăm sóc người già ở độ tuổi 84. Như vậy chúng ta lấy đỉnh của tỷ lệ sinh cộng với 46 năm – ( đỉnh chi tiêu hộ gia đình của Mỹ ) sẽ ra được đỉnh của chu kỳ kinh tế tiếp theo ( có thể chênh lệch một vài năm do văn hóa chi tiêu mỗi quốc gia khác nhau hay thói quen chi tiêu mỗi thế hệ cũng khác nhau ).
Thậm chí chúng ta hoàn toàn có thể nghiên cứu thói quen chi tiêu của người tiêu dùng tại Việt Nam ở các độ tuổi để tính toán xem ngành nào sẽ đạt tăng trưởng mạnh trong thời gian tới nhờ vào làn sóng nhân khẩu học.
Đấy cũng là lý do nước Nhật bây giờ giống như một viện dưỡng lão khi mà đỉnh của thị trường BĐS trùng với đỉnh của chi tiêu hộ gia đình xảy ra quanh độ tuổi 42 ( TT Chứng khoán và BĐS của Nhật Bản lần lượt đạt đỉnh năm 1989 và 1991 ).
Nhưng đáng buồn là đỉnh này không biết bao giờ mới quay trở lại khi mà nhân khẩu học của quốc gia này không tăng mà còn sụt giảm.
Quay trở lại Việt Nam. Nếu nhìn vào tháp dân số VN bên dưới chúng ta dễ thấy được chúng ta đang bước vào gia đoạn dân số vàng khi mà độ tuổi chiếm đa số trong giai đoạn hiện nay đều là độ tuổi lao động.
Đặc biệt có 4 nhóm tuổi từ 25-29; 30-34, 35-39 và 40 – 44 chiếm đa số và đỉnh của tháp dân số là nhóm tuổi từ 30-34.
Giả sử đỉnh chi tiêu hộ gia đình của Việt Nam ở độ tuổi 42 giống người Nhật thì chúng ta bắt đầu bước vào một sóng tăng trưởng mới khi 4 nhóm tuổi ở trên sẽ lần lượt bước vào giai đoạn cần chi tiêu mạnh cho hộ gia đình.
Họ sẽ cần mua nhà cho con cái, mua nhà cho mình, chi tiêu cho các dịch vụ, sắm sửa hàng hóa thiết yếu… đi kèm là vay nợ hộ gia đình sẽ tăng lên. Bất Động Sản, Bán Lẻ, Dịch Vụ và Ngân Hàng vẫn sẽ phát triển mạnh thời gian tới.
𝑵𝒉𝒖̛ 𝒗𝒂̣̂𝒚 𝒕𝒓𝒐𝒏𝒈 𝒊́𝒕 𝒏𝒉𝒂̂́𝒕 15-20 𝒏𝒂̆𝒎 𝒕𝒐̛́𝒊 𝑽𝒊𝒆̣̂𝒕 𝑵𝒂𝒎 𝒔𝒆̃ 𝒃𝒖̛𝒐̛́𝒄 𝒗𝒂̀𝒐 𝒈𝒊𝒂𝒊 đ𝒐𝒂̣𝒏 𝒃𝒖̀𝒏𝒈 𝒏𝒐̂̉ 𝒄𝒖̉𝒂 𝒔𝒐́𝒏𝒈 𝒄𝒉𝒊 𝒕𝒊𝒆̂𝒖 𝒏𝒉𝒂̂𝒏 𝒌𝒉𝒂̂̉𝒖 𝒉𝒐̣𝒄.
𝑻𝒉𝒆̂́ 𝒏𝒆̂𝒏 𝒂𝒏𝒉 𝒆𝒎 𝒎𝒊̀𝒏𝒉 𝒄𝒐̂́ 𝒈𝒂̆́𝒏𝒈 𝒕𝒂̣̂𝒏 𝒅𝒖̣𝒏𝒈 𝒈𝒊𝒂𝒊 đ𝒐𝒂̣𝒏 𝒗𝒂̀𝒏𝒈 𝒏𝒂̀𝒚 𝒄𝒖̉𝒂 𝑽𝒊𝒆̣̂𝒕 𝑵𝒂𝒎 𝒕𝒉𝒐̂𝒊. Đ𝒖̛𝒐̛̣𝒄 𝒔𝒊𝒏𝒉 𝒓𝒂 𝒐̛̉ 𝒎𝒂̉𝒏𝒉 đ𝒂̂́𝒕 𝒏𝒂̀𝒚 𝒕𝒓𝒐𝒏𝒈 𝒈𝒊𝒂𝒊 đ𝒐𝒂̣𝒏 𝒅𝒂̂𝒏 𝒔𝒐̂́ 𝒃𝒖̛𝒐̛́𝒄 𝒗𝒂̀𝒐 𝒈𝒊𝒂𝒊 đ𝒐𝒂̣𝒏 𝒃𝒐𝒐𝒎𝒊𝒏𝒈 𝒗𝒆̂̀ 𝒄𝒉𝒊 𝒕𝒊𝒆̂𝒖 𝒄𝒐̀𝒏 𝒈𝒊̀ 𝒎𝒂̀ 𝒄𝒖̛́ 𝒍𝒐 𝒍𝒂̆́𝒏𝒈 𝒏𝒖̛̃𝒂. 𝑯𝒂̃𝒚 𝒏𝒉𝒊̀𝒏 𝒔𝒂𝒏𝒈 𝒕𝒉𝒂́𝒑 𝒅𝒂̂𝒏 𝒔𝒐̂́ 𝒄𝒖̉𝒂 𝑵𝒉𝒂̣̂𝒕 𝑩𝒂̉𝒏 đ𝒆̂̉ 𝒕𝒉𝒂̂́𝒚 𝒃𝒂̣𝒏 𝒎𝒂𝒚 𝒎𝒂̆́𝒏 𝒌𝒉𝒊 𝒌𝒉𝒐̂𝒏𝒈 𝒔𝒊𝒏𝒉 𝒓𝒂 𝒐̛̉ 𝑵𝒉𝒂̣̂𝒕 𝒎𝒂̀ 𝒔𝒊𝒏𝒉 𝒓𝒂 𝒐̛̉ 𝑽𝒊𝒆̣̂𝒕 𝑵𝒂𝒎.
𝑪𝒐́ 𝒄𝒂̂𝒖 𝒏𝒂̀𝒚 𝒎𝒊̀𝒏𝒉 𝒕𝒉𝒂̂́𝒚 𝒓𝒂̂́𝒕 𝒉𝒂𝒚: “ 𝑻𝒉𝒐̛̀𝒊 đ𝒊𝒆̂̉𝒎 𝒎𝒂𝒏𝒈 𝒍𝒂̣𝒊 𝒍𝒐̛̣𝒊 𝒕𝒉𝒆̂́, 𝑪𝒐̂̉ 𝒑𝒉𝒊𝒆̂́𝒖 𝒕𝒐̂́𝒕 𝒎𝒂𝒏𝒈 𝒍𝒂̣𝒊 𝒈𝒊𝒂 𝒕𝒂̀𝒊”.
𝑩𝒂̣𝒏 𝒔𝒆̃ 𝒍𝒂̀𝒎 𝒈𝒊̀ đ𝒆̂̉ 𝒕𝒂̣̂𝒏 𝒅𝒖̣𝒏𝒈 𝒈𝒊𝒂𝒊 đ𝒐𝒂̣𝒏 𝒗𝒂̀𝒏𝒈 𝒄𝒖̉𝒂 𝒏𝒉𝒂̂𝒏 𝒌𝒉𝒂̂̉𝒖 𝒉𝒐̣𝒄 𝑽𝒊𝒆̣̂𝒕 𝑵𝒂𝒎 ?
Dựa theo “ The Sale of a Life Time” của TS Harry S Dent