Lege Artis r.pr. Martyna Kapera-Janiak

07/08/2026

Nowe przepisy dla obywateli Kolumbii – ważna zmiana! 🇵🇱🇨🇴

31 lipca 2026 r. zostało wydane rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, które istotnie zmienia zasady podejmowania pracy przez obywateli Kolumbii w Polsce.

Co się zmieniło?

Od wejścia w życie nowych przepisów sam pobyt w ramach ruchu bezwizowego, nawet przy posiadaniu ważnego zezwolenia na pracę, nie będzie już wystarczający do legalnego wykonywania pracy przez obywateli Kolumbii.

Oznacza to, że aby legalnie pracować w Polsce, konieczne będzie spełnienie dodatkowych wymogów pobytowych, w szczególności uzyskanie odpowiedniej wizy, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Rozporządzenie obejmuje również obywateli Gruzji i Wenezueli.

📌 Co to oznacza w praktyce?
✔️ Pracodawcy powinni zweryfikować podstawy pobytu swoich pracowników.
✔️ Obywatele Kolumbii planujący przyjazd do pracy muszą odpowiednio wcześniej przygotować procedurę wizową.
✔️ Nieprzestrzeganie nowych przepisów może prowadzić do uznania wykonywanej pracy za nielegalną, co niesie konsekwencje zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy.

Jeżeli masz wątpliwości, czy nowe przepisy dotyczą Ciebie lub Twojej firmy – warto przeanalizować swoją sytuację jeszcze przed podjęciem pracy lub zatrudnieniem cudzoziemca.

📩 W razie pytań zapraszam do kontaktu.

W czwartek (6.08.2026 r.), w godzinach 22:00-24:00, przeprowadzimy prace serwisowe. Mogą wystąpić przejściowe problemy z wyświetlaniem stron internetowych.

13/07/2026

🚨 PRZEDSIĘBIORCO – ZNAJ SWOJE PRAWA PODCZAS KONTROLI! Nie pozwól, aby organ ograniczał Twoje uprawnienia przez błędną interpretację przepisów.

Jednym z najważniejszych praw przedsiębiorcy w trakcie kontroli jest możliwość wniesienia sprzeciwu wobec podjęcia i wykonywania czynności kontrolnych. W praktyce jednak zdarza się, że organy błędnie interpretują przepisy, co może prowadzić do bezpodstawnego ograniczenia praw kontrolowanego.

📌 W jednej z prowadzonych przeze mnie spraw Placówka Straży Granicznej wszczęła kontrolę przedsiębiorcy.

Spółka, korzystając z przysługującego jej prawa, w ustawowym terminie 3 dni wniosła sprzeciw, nadając go listem poleconym w placówce pocztowej.

Mimo to organ uznał, że sprzeciw został wniesiony po terminie, ponieważ wpłynął do Straży Granicznej już po upływie ustawowych trzech dni. W konsekwencji wydano postanowienie o kontynuowaniu czynności kontrolnych.

Nie zgodziliśmy się z takim stanowiskiem.

Złożyliśmy zażalenie do Komendanta (...) Oddziału Straży Granicznej, jednak organ II instancji utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

Sprawa trafiła więc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

⚖️ Sąd przyznał rację przedsiębiorcy.

WSA jednoznacznie wskazał, że użyte w art. 59 ust. 4 ustawy – Prawo przedsiębiorców pojęcie „wniesienia sprzeciwu” nie oznacza jego doręczenia organowi.

Sąd podkreślił również, że choć w postępowaniu administracyjnym co do zasady za datę wszczęcia postępowania uznaje się dzień doręczenia pisma organowi (art. 61 § 3 KPA), to regulacja ta nie znajduje zastosowania do postępowania kontrolnego, ponieważ kontrola jest wszczynana z urzędu, a nie na wniosek przedsiębiorcy.

Oznacza to, że wniesienie sprzeciwu nie inicjuje nowego postępowania administracyjnego, lecz stanowi realizację uprawnienia przysługującego przedsiębiorcy w już toczącej się kontroli.

✅ W konsekwencji, dla zachowania terminu do wniesienia sprzeciwu decydujące znaczenie ma data nadania przesyłki poleconej w placówce pocztowej operatora wyznaczonego, a nie data jej wpływu do organu.

🔎 Pamiętaj – jako przedsiębiorca masz swoje prawa podczas kontroli. W szczególności:

✔️ prawo do wniesienia sprzeciwu wobec podjęcia i wykonywania czynności kontrolnych,
✔️ prawo do przestrzegania przez organ ustawowych zasad prowadzenia kontroli,
✔️ prawo do kwestionowania nieprawidłowych rozstrzygnięć organów,
✔️ prawo do skutecznej ochrony swoich interesów przed sądem administracyjnym.

Nie każda decyzja organu jest zgodna z prawem. Warto znać swoje uprawnienia i korzystać z dostępnych środków ochrony prawnej.

04/07/2026

Jak wygląda życie radcy prawnego?

Myślicie, że to głównie kawa, elegancki garnitur i pisanie pism? No to nie. 😅

Czwartek. Dostaję telefon:
– „Pani Mecenas, zatrzymali naszych klientów na Śląsku.”

15 minut później siedzę już w samochodzie. Kierunek: Śląsk. Start: Żyrardów.

Na miejscu pierwsza atrakcja – przekonywanie organu, że naprawdę powinnam spotkać się z klientami. A przecież przepisy są w tej kwestii dość jasne: osoba zatrzymana ma prawo do niezwłocznego kontaktu z radcą prawnym i do rozmowy z nim. To nie jest uprzejmość ze strony organu, tylko jedno z podstawowych praw osoby zatrzymanej.

Wieczorem podpisy, 22:00 na zegarku, ubrań na zmianę brak, więc powrót do domu.

Piątek rano? Zgadliście. Znowu trasa na Śląsk.

Przesłuchania od 10:00 do 21:30. Przerwy były chyba wpisane do planu bardziej teoretycznie niż praktycznie. 😅

Po północy znowu melduję się w domu. Zmęczona? Bardzo. Zadowolona? Jeszcze bardziej, bo wszyscy klienci wrócili do swoich domów.

I chyba właśnie na tym polega ta praca. Nie zawsze jest wygodna. Nie zawsze jest efektowna. Ale kiedy ktoś zostaje zatrzymany, potrzebuje obok siebie kogoś, kto zna przepisy, przypomni o jego prawach i dopilnuje, żeby były przestrzegane.

Bo zatrzymanie nie oznacza, że człowiek zostawia swoje prawa za drzwiami jednostki. Wręcz przeciwnie. Ma prawo do obrony, do kontaktu z radcą prawnym, do informacji, dlaczego został zatrzymany, i do tego, by organy działały zgodnie z prawem.

A radca prawny? Cóż… czasem jego plan na spokojny wieczór kończy się kilkusetkilometrową wycieczką. 🚗😉

18/06/2026

🚨 POROZMAWIAJMY O TYM, CZYM JEST NOWOCZESNY HANDEL LUDŹMI. 🚨

Wielu osobom handel ludźmi kojarzy się z porwaniami i przemytem ludzi przez granice. Tymczasem w Polsce często wygląda on zupełnie inaczej.

👉 Czasami zaczyna się od obietnicy legalnej pracy.
👉 Potem pojawia się zależność, strach i wyzysk.
👉 A ofiara słyszy: „Masz robić, co każemy, bo inaczej stracisz pracę, mieszkanie albo pobyt.”

To nie jest „trudna praca”.
To mogą być oznaki handlu ludźmi i współczesnego niewolnictwa.

🔴 NA CO ZWRACAĆ UWAGĘ?

🚫 Zabranie paszportu, karty pobytu lub innych dokumentów.

💸 Wypłacanie pensji niższej od minimalnego wynagrodzenia.

⏰ Praca po kilkanaście godzin dziennie bez należnego odpoczynku.

😡 Poniżanie, wyzywanie, zastraszanie i psychiczne nękanie.

⚠️ Grożenie, że po odejściu z pracy pobyt stanie się nielegalny.

🏚️ Zakwaterowanie w warunkach niegodnych człowieka – przeludnienie, brak higieny, brak prywatności.

🔒 Ograniczanie swobody poruszania się lub kontaktu z rodziną.

💰 Potrącanie fikcyjnych opłat za mieszkanie, transport czy „załatwienie pracy”.

❌ Niewypłacanie wynagrodzenia lub zatrzymywanie części pensji.

🛡️ JAKIE PRAWA MA CUDZOZIEMIEC BĘDĄCY OFIARĄ HANDLU LUDŹMI?

Jeżeli jesteś ofiarą handlu ludźmi, polskie prawo przewiduje szczególną ochronę.

✅ Prawo do pomocy prawnej.

✅ Prawo do pomocy psychologicznej i socjalnej.

✅ Prawo do bezpiecznego schronienia.

✅ Prawo do ochrony przez organy państwa.

✅ Możliwość uzyskania zaświadczenia potwierdzającego, że dana osoba jest uznawana za ofiarę handlu ludźmi.

✅ Możliwość uzyskania zezwolenia na pobyt czasowy dla ofiary handlu ludźmi.

✅ Następnie możliwość uzyskania zezwolenia na pobyt stały, jeśli spełnione są warunki ustawowe.

✅ W dalszej perspektywie możliwość ubiegania się o obywatelstwo polskie zgodnie z obowiązującymi przepisami.

⚖️ A CO Z DEPORTACJĄ?

To bardzo ważne.

📌 Osoba, która może być ofiarą handlu ludźmi, nie powinna być traktowana wyłącznie jako cudzoziemiec z problemami pobytowymi.

📌 Zadaniem państwa jest przede wszystkim:

* zidentyfikowanie ofiary,
* zapewnienie jej bezpieczeństwa,
* zabezpieczenie jej praw,
* umożliwienie złożenia zeznań,
* skierowanie sprawy do prokuratury i ściganie sprawców.

📌 W takich przypadkach organy powinny najpierw zbadać, czy doszło do handlu ludźmi i zapewnić ofierze ochronę przewidzianą przez prawo.

❗PAMIĘTAJ

Jeżeli pracodawca:

🚫 zabiera dokumenty,

🚫 nie płaci wynagrodzenia,

🚫 zastrasza,

🚫 grozi deportacją,

🚫 wykorzystuje trudną sytuację życiową pracownika,

🚫 zmusza do życia lub pracy w nieludzkich warunkach,

to mogą być sygnały handlu ludźmi lub poważnego wyzysku pracowniczego.

🕊️ Człowiek nie jest towarem.
🕊️ Strach nie może być narzędziem zarządzania.
🕊️ Godność człowieka nie ma narodowości.

Udostępnij. Jedna informacja może pomóc komuś odzyskać wolność.

18/05/2026

📌 Czy dziecko cudzoziemskie mieszkające w Polsce może dochodzić alimentów przed polskim sądem?

Tak. Obywatelstwo dziecka ani rodziców nie wyłącza możliwości prowadzenia postępowania alimentacyjnego przed polskim sądem.

Kluczowe znaczenie ma przede wszystkim miejsce zwykłego pobytu dziecka oraz faktyczne związanie jego centrum życiowego z Polską.

Oznacza to, że jeżeli dziecko:
▪️ mieszka w Polsce,
▪️ uczęszcza tutaj do szkoły lub przedszkola,
▪️ pozostaje pod opieką rodzica przebywającego w Polsce,

to co do zasady polski sąd rodzinny będzie właściwy do rozpoznania sprawy o alimenty — nawet gdy:
▫️ dziecko nie posiada polskiego obywatelstwa,
▫️ oboje rodzice są cudzoziemcami,
▫️ drugi rodzic wyprowadził się lub przebywa obecnie za granicą.

W praktyce oznacza to możliwość skutecznego dochodzenia alimentów w Polsce m.in. przez rodziny obywateli Ukrainy lub innych państw mieszkających obecnie na terytorium RP.

Co istotne, polskie orzeczenie alimentacyjne może następnie podlegać uznaniu i egzekucji również poza granicami Polski — zgodnie z właściwymi umowami międzynarodowymi i przepisami proceduralnymi.

📖 W sprawach rodzinnych i alimentacyjnych o charakterze międzynarodowym każdorazowo warto przeanalizować:
▪️ miejsce pobytu dziecka,
▪️ aktualne miejsce pobytu zobowiązanego rodzica,
▪️ możliwość skutecznego doręczenia dokumentów,
▪️ oraz późniejszą wykonalność orzeczenia za granicą.

11/05/2026

🇵🇱 Rząd zapowiada zmiany w zasadach nadawania polskiego obywatelstwa. Według informacji opublikowanej przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji planowane jest zaostrzenie wymogów dla cudzoziemców ubiegających się o obywatelstwo RP.

📌 Co ma się zmienić?

Planowane wymagania:
✅ test obywatelski sprawdzający znajomość historii, wartości i zasad państwa polskiego oraz stopień integracji,
✅ podpisanie aktu lojalności wobec państwa polskiego,
✅ wysoki poziom znajomości języka polskiego,
✅ minimum 8 lat pobytu w Polsce,
✅ obowiązek posiadania polskiej rezydencji podatkowej.

📖 Jak jest obecnie?

Obecnie obywatelstwo polskie można uzyskać m.in. poprzez:
➡️ uznanie za obywatela polskiego przez wojewodę – najczęściej po:
• 3 latach pobytu stałego przy stabilnym dochodzie i tytule do lokalu,
• 2 latach pobytu w przypadku małżeństwa z obywatelem RP,
• 1 roku pobytu dla posiadaczy Karty Polaka,
➡️ nadanie obywatelstwa przez Prezydenta RP – w tym trybie przepisy nie przewidują sztywnych wymogów czasowych,
➡️ obowiązkowa jest obecnie znajomość języka polskiego co najmniej na poziomie B1 (w określonych przypadkach).

⚖️ Projektowane zmiany oznaczałyby więc:
🔹 wydłużenie minimalnego okresu pobytu,
🔹 większy nacisk na integrację i znajomość polskiej kultury,
🔹 dodatkowe formalne obowiązki dla kandydatów,
🔹 potencjalne ograniczenie możliwości szybkiego uzyskania obywatelstwa.

Na ten moment są to zapowiedzi zmian — szczegóły poznamy dopiero po publikacji projektu ustawy.

04/04/2026

28/01/2026

„Nie przyjęli wniosku, bo… nie”. Czyli jak urzędnicza dowolność może zrobić z cudzoziemca osobę przebywającą nielegalnie w Polsce. 🚨

Mój klient nie odebrał – nie ze swojej winy – przesyłki z wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych wniosku o pobyt czasowy.
Co zrobiliśmy zgodnie z prawem? ⚖️
📌 złożyliśmy reklamację na poczcie,
📌 przygotowaliśmy wniosek o przywrócenie terminu,
📌 klient pojechał do urzędu, żeby jednocześnie uzupełnić braki formalne.

I co się wydarzyło w urzędzie? 🤷‍♀️

✔ pobrano odciski palców
✔ przyjęto opłatę
✔ uzupełniono braki formalne
❌ odmówiono przyjęcia wniosku o przywrócenie terminu

Bez podstawy prawnej. Po prostu „nie”. ❌

A teraz konkrety, bo tu nie ma miejsca na interpretacje „na oko” 👇

🔹 art. 58 § 1 i 2 k.p.a.
Jeżeli strona uchybiła terminowi bez swojej winy, organ ma obowiązek przywrócić termin, a wniosek składa się w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia – razem z dokonaniem czynności, której termin dotyczył.

🔹 art. 64 § 2 k.p.a.
Braki formalne usuwa się w terminie wskazanym przez organ – a przy skutecznym przywróceniu terminu czynność jest traktowana jak dokonana w terminie.

🔹 art. 7 i 8 k.p.a.
Organ ma działać na podstawie prawa, w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do państwa, a nie przerzucać skutki własnych błędów na cudzoziemca.

Odmowa przyjęcia wniosku o przywrócenie terminu nie ma żadnego oparcia w przepisach 📚
Dla mojego klienta oznaczałoby to jedno: niedopełnienie formalności i pewny pobyt nielegalny 🚫🇵🇱

Dzwoniłam:
📞 do biura wojewody
📞 do wydziału kontroli
📞 do kierownika wydziału spraw cudzoziemców
📞 do sekretariatu

Efekt? Zero odpowiedzialności. 😶

Wsiadłam w samochód 🚗 i pojechałam do Warszawy.
Zapytałam wprost: „Na jakiej podstawie prawnej odmawiacie przyjęcia wniosku?”
📲 Telefon do przełożonego.
I nagle się dało. Wniosek został przyjęty. ✅

I teraz najważniejsze 👇

👉 Gdyby ten cudzoziemiec nie był reprezentowany przez radcę prawnego, tylko przez „doradcę”, „specjalistę” albo kogoś, kto podaje się za prawnika, ta historia skończyłaby się:
❌ pobytem nielegalnym,
❌ problemami przy kolejnych postępowaniach,
❌ a być może decyzją zobowiązującą do powrotu.

Urzędnicy bagatelizują skutki swoich decyzji, zapominając, że dla cudzoziemca to nie jest „papier”.
To prawo do legalnego pobytu, pracy i życia w Polsce 🧾➡️🏠

💡 Pomoc adwokata lub radcy prawnego to nie formalność.
To realna ochrona:
✔ znajomości przepisów,
✔ reagowania na bezprawne działania,
✔ pilnowania terminów i interesu klienta,
✔ i – w razie potrzeby – postawienia urzędu do pionu.

Prawo nie działa samo.
Trzeba je znać. I trzeba umieć je egzekwować. ⚖️🔥

⸻

21/01/2026

🚫✈️ Kiedy ekstradycja cudzoziemca jest niedopuszczalna? (art. 604 kpk)

🔍 Czym w ogóle jest ekstradycja?
Najprościej: to wydanie osoby ściganej lub skazanej innemu państwu, żeby mogła tam stanąć przed sądem albo odbyć karę. Brzmi technicznie, ale stawka jest wysoka — wolność, a czasem życie. Dlatego prawo stawia tu twarde granice.

A teraz konkrety 👇

⚖️ Brak podwójnej karalności
Jeśli dany czyn nie jest przestępstwem w Polsce, nie ma o czym rozmawiać. Co niekaralne u nas, nie wyjeżdża.

🔥 Grozi kara śmierci, tortury lub nieludzkie traktowanie
Gdy w państwie wzywającym czeka cela zamiast uczciwego procesu — ekstradycja odpada. Bez realnych gwarancji? Drzwi zamknięte.

⏳ Przedawnienie, amnestia albo „już osądzony” (ne bis in idem)
Sprawa zakończona to sprawa zakończona. Państwo prawa nie gra w dogrywki.

🕊️ Przestępstwo polityczne lub wojskowe
Jeśli to nie pospolita kryminalka, tylko polityka albo wojsko — Polska nie wydaje.

🛂 Status uchodźcy lub azyl w Polsce
Kto korzysta z ochrony międzynarodowej, nie jest wysyłany tam, skąd uciekł.

🛡️ Sprzeczność z podstawowymi zasadami porządku prawnego RP
Gdy wydanie kłóci się z konstytucją i standardami praw człowieka — temat jest ucięty.

👉 Puenta
Ekstradycja to nie automat 🤖. Art. 604 kpk działa jak system alarmowy 🚨 — jeśli którykolwiek bezpiecznik zaskoczy, wydania nie będzie. I bardzo dobrze.

⚖️✈️🚫