28/11/2024
Prawa przysługujące pasażerom w przypadku odmowy przyjęcia na pokład samolotu albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów.
W dzisiejszych czasach niemal każdy z nas podróżuje. Nasze podróże wynikają z różnego rodzaju potrzeb bądź zobowiązań. Jeździmy do pracy, na wakacje, bliżej bądź dalej. Do tego celu korzystamy z różanego rodzaju środków transportu, w tym tych komercyjnie dla nas wszystkich dostępnych. Dlatego też warto pamiętać, że nam pasażerom przysługują prawa, których przewoźnik zobowiązany jest przestrzegać. Chciałbym niniejszym artykułem, zapoczątkować krótką serię, w której będę opisywał uprawnienia jakie przysługują pasażerom, w zależności od wybranego środka transportu.
Pamiętajmy również, że my jako pasażerowie korzystając z usług przewoźnika zawieramy z nim umowę przewozu i mimo szczegółowych regulacji i uprawnień przysługujących pasażerom, przewoźnik zawierając z nami umowę zobowiązuje się do jej wykonania i powinien to zrobić w sposób należyty.
Na start postanowiłem przedstawić szczególną regulację, jaką jest Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady UE z dnia 11 lutego 2004 r. nr 261/2004 dotyczącą praw pasażerów linii lotniczych (dalej również: rozporządzenie) ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów. Celem wyżej wymienionego rozporządzenia jest podniesienie standardów ochrony zarówno, poprzez wzmocnienie praw pasażerów jak i zapewnienie przewoźnikom lotniczym działalności w ujednoliconych warunkach na zliberalizowanym rynku.
Komu przysługuje ochrona prawna wskazana w rozporządzeniu?
Ochrona prawna wskazana w rozporządzeniu obejmuje pasażerów:
1. odlatujących z lotniska znajdującego się na terytorium Państwa Członkowskiego, do którego ma zastosowanie Traktat.[1]
2. odlatujących z lotniska znajdującego się w kraju trzecim i lądujących na lotnisku w Państwie Członkowskim, do którego ma zastosowanie Traktat, chyba że otrzymali oni korzyści lub odszkodowanie oraz udzielono im opieki w tym kraju trzecim, jeżeli przewoźnik lotniczy obsługujący dany lot jest przewoźnikiem wspólnotowym.
Warunek objęcia ochroną prawną wskazaną w rozporządzeniu
Warunkiem objęcia ochroną pasażera jest posiadanie przez niego potwierdzonej rezerwacji na dany lot oraz stawienie się na odprawę pasażerów zgodnie z wymogami i w czasie określonym uprzednio na piśmie (w tym poprzez środki elektroniczne) przez przewoźnika lotniczego, organizatora wycieczek lub autoryzowane biura podróży, lub, jeżeli czas nie został określony, nie później niż 45 minut przed ogłoszoną godziną odlotu lub bez względu na przyczynę zostali przeniesieni przez przewoźnika lotniczego lub organizatora wycieczek z lotu, na który mieli rezerwacje, na inny lot, za wyjątkiem przypadku odwołania lotu, o którym mowa w art. 5 artykułu rozporządzenia.
Warto wiedzieć, że: Ochrona prawna wskazana w rozporządzeniu obejmuje również pasażerów posiadających bilety wydane przez przewoźnika lotniczego lub operatora wycieczki w ramach programu lojalnościowego lub innego programu komercyjnego, jednakże nie ma zastosowania do pasażerów podróżujących bezpłatnie lub na podstawie taryfy zniżkowej, która nie jest bezpośrednio lub pośrednio dostępna.
Prawo do odszkodowania
Pasażerom, którym odmówiono wbrew ich woli przyjęcia na pokład lub odwołano lot, może przysługiwać prawo do odszkodowania. Niniejsze odszkodowanie polegają na wypłacie przez przewoźnika pieniężnej rekompensaty (lub za pisemną zgodą jej ekwiwalent w innej akceptowalnej postaci) na rzecz pasażera.
W zależności od określonych okoliczności pasażerom może przysługiwać odszkodowanie w wysokości od 250 EUR – 600 EUR.
Na uwagę zasługuje, że gdy pasażerom zaoferowano, na zasadach określonych w rozporządzeniu, zmianę planu podróży do ich miejsca docelowego na alternatywny lot, którego czas przylotu nie przekracza planowego czasu przylotu pierwotnie zarezerwowanego lotu obsługujący przewoźnik lotniczy może pomniejszyć odszkodowanie przysługujące pasażerowi o 50 %.
Prawo do opieki
Pasażerom, którym odmówiono wbrew ich woli przyjęcia na pokład, odwołano lot bądź lot został opóźniony może przysługiwać prawo do opieki. Prawo do opieki w zależności do sytuacji może polegać na zapewnieniu przez przewoźnika m.in. posiłków oraz napoi w ilościach adekwatnych do czasu oczekiwania, zakwaterowania w hotelu w przypadku, gdy występuje konieczność pobytu przez jedną albo więcej nocy, lub gdy zachodzi konieczność pobytu dłuższego niż planowany przez pasażera, transport pomiędzy lotniskiem a miejscem zakwaterowania (hotelem lub innym). Dodatkowo przewoźnik powinien zapewnić pasażerom, którym przysługuje prawo do opieki bezpłatnie dwie rozmowy telefoniczne, dwa dalekopis, dwie przesyłki faksowe lub e-mailowe.
Komu przysługuje prawo do zwrotu ceny biletu lub zmiany planu podróży?
1. Pasażerom którym odmówiono przyjęcia na pokład oraz odwołano lot przysługuje prawo wyboru pomiędzy:
§ zwrotem pełnego kosztu biletu po cenie za jaką został kupiony, za część lub części nie odbytej podróży oraz za część lub części już odbyte,
§ zmianą planu podróży, na porównywalnych warunkach, do ich miejsca docelowego, w najwcześniejszym możliwym terminie,
§ zmianą planu podróży, na porównywalnych warunkach, do ich miejsca docelowego, w późniejszym terminie dogodnym dla pasażera, w zależności od dostępności wolnych miejsc.
2. W przypadku pasażerów, których opóźnienie lotu wynosi co najmniej pięć godzin przysługuje prawo do zwrotu pełnego kosztu biletu po cenie za jaką został kupiony, za część lub części nie odbytej podróży oraz za część lub części już odbyte.
Warto wiedzieć, że: Jeżeli w przypadku, gdy miasto lub region jest obsługiwane przez kilka lotnisk, obsługujący przewoźnik lotniczy oferuje pasażerowi lot na inne lotnisko niż to, do którego została zrobiona rezerwacja, obsługujący przewoźnik lotniczy ponosi koszt transportu pasażera z tego innego lotniska na lotnisko, do którego została zrobiona rezerwacja lub na inne pobliskie miejsce uzgodnione z pasażerem.
Jak widać, niniejsze rozporządzenie daje dodatkową ochronę i komfort podróżującym komercyjnymi liniami lotniczymi. Tak uregulowane rozwiązania, nie tylko dają możliwość zmniejszenia dolegliwości powstałej w wyniku, sytuacji, za które pasażer nie ponosi winy, ale także dyscyplinuje przewoźników i ustanawia pewne dobre standardy. Warto, także dodać, że niniejsze rozporządzenie, poza jednym wyjątkiem, nie wyklucza możliwości dochodzenia odszkodowania na zasadach ogólnych, co daje otwartą drogę dla pasażera do dochodzenia swoich roszczeń ponad to do czego był zobowiązany przewoźnik rozporządzeniem.
Źródło prawa:
1. Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylające rozporządzenie (EWG) nr 295/91. (Dziennik Urzędowy L 046 , 17/02/2004 P. 0001 – 0008.)
2. Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, (wersja skonsolidowana), (Dz.U. C 321E z 29.12.2006).
Autor tekstu: r.pr. Konrad Orzechowski
Autor zdjęcia: Pixabay
Zdjęcie pobrane z: https://www.pexels.com/
[1] Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, (wersja skonsolidowana), (Dz.U. C 321E z 29.12.2006).
