27/04/2023
ZADOŚĆUCZYNIENIE ZA ZERWANIE WIĘZI Z DZIECKIEM 🥀
25 kwietnia to data Dnia Świadomości Alienacji Rodzicielskiej. Kontynuując wątek ostatniego wpisu, chciałabym Was uświadomić, że poza oczywistymi działaniami takimi jak sądowe ustanowienie kontaktów z dzieckiem, zagrożenie ich niewykonywania karą pieniężną oraz zgłaszanie sprawy organom ścigania, rodzic doświadczający alienacji rodzicielskiej może dochodzić roszczeń również na drodze cywilnej, żądając zadośćuczynienia od rodzica, który izoluje od niego dziecko.
Zadośćuczynienie jest świadczeniem pieniężnym, należnym osobie poszkodowanej, która odniosła szkodę niemajątkową (krzywdę). Przepisy w tej kwestii reguluje kodeks cywilny. Zgodnie z nim, zadośćuczynienie stanowi rekompensatę, a jej zasadniczą rolą będzie naprawienie negatywnych skutków wydarzeń, bezpośrednio wpływających na cierpienie.
W przypadku alienacji mówimy o krzywdzie, jakiej odizolowany rodzic doznaje, na polu cierpienia psychicznego związanego z rozłąką z dziećmi i utratą więzi emocjonalnej a także brakiem możliwości realizowania podstawowych praw takich jak kontakt z dziećmi czy wpływ na ich edukację i wychowanie.
Poniżej przedstawiam dwa przykłady spraw z polskich Sądów, które zakończyły się na korzyść alienowanych:
1) Sąd Okręgowy w Gdańsku sygn. akt sygn. akt I C 597/11 wyrok z dnia 9 grudnia 2014 r., apelacja: Sąd Apelacyjny w Gdańsku sygn. akt I ACa 202/15, wyrok z dnia 15 lipca 2015 r.
Powód wniósł o zakazanie pozwanej naruszania jego dóbr osobistych w postaci prawa do utrzymywania kontaktu z jego córkami poprzez zaprzestanie bezprawnego uniemożliwiania powodowi spędzania czasu z jego dziećmi co najmniej w wymiarze i według sposobu wskazanego w orzeczeniach wydanych przez Sąd Okręgowy w Gdańsku w sprawie o sygn. akt II C 2581/08, jak też domagał się zasądzenia od pozwanej kwoty 43.850,00 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Pomimo prawomocnego tytułu zabezpieczenia, precyzyjnie określającego terminy i sposób, w jakich powód mógłby spędzać czas z dziećmi, pozwana stale i uporczywie uniemożliwia mu kontakty z córkami. Po uprawomocnieniu się wyroku stanowiącego o kontaktach sytuacja nie zmieniła się. Nie bacząc na przepisy kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz bez względu na jakiekolwiek prawomocne, bądź nieprawomocne orzeczenia, pozwana trwale i skutecznie uniemożliwia powodowi od ponad roku kontakt z dziećmi, nie tylko osobisty, ale i telefoniczny.
Sąd I instancji odmówił powodowi przyznania zadośćuczynienia, argumentując to poprzez wskazanie, że sprawa stanowiła kontynuację sporu rodzinnego, który to spór powinien być rozwiązywany na polu prawa rodzinnego. Zasądzenie na rzecz powoda zadośćuczynienia pieniężnego utwierdziło by jego córki w przekonaniu, że powód jest osobą gnębiącą ich matkę, a ponadto żąda zawrotu uiszczonych alimentów. Powód jest osobą majętną i bardzo dobrze zarabiającą. Zadośćuczynienie pieniężne nie zmniejszy, ani nie wygasi bólu, jakiego doznał na skutek utraty kontaktu z córkami.
Wyrok został zaskarżony i zmieniony przez Sąd Apelacyjny w taki sposób, że od pozwanej na rzecz powoda zasądzono kwotę 5000,00 zł zadośćuczynienia.
Zdaniem sądu II instancji pozwana naruszyła jedno z podstawowych dóbr osobistych człowieka w postaci więzi rodzicielskiej (tu łączącej powoda z jego córkami). Sąd argumentował, że jest to więź szczególna, której naruszenie wiąże się ze znacznym cierpieniem psychicznym. W przypadku powoda tym większym, że jako marynarz był z przyczyn naturalnych pozbawiony tej więzi na bieżąco, a więc gdy przypływał do kraju tym bardziej jej potrzebował. Z drugiej strony według Sądu należało uwzględnić fakt, że przedmiotem ochrony został objęty tylko pewien wycinek czasowy tych więzi, kiedy powód był ich pozbawiony działaniami pozwanej (zgodnie z żądaniem pozwu od lutego 2009r. do 15 lutego 2010r.).
2) Sąd Okręgowy Warszawa-Praga sygn. akt III C 1081/19 z dnia 31 maja 2021 r.
W wyroku rozwodowym Sąd ustalił kontakty powoda z małoletnimi synami. Pozwana uniemożliwiała kontakty, nawet pomimo toczących się postępowań, które miały na celu przymuszenie pozwanej do respektowania wyroku. Z opinii OZSS wynikało, że pozwana wzbudzała w synach niechęć do drugiego rodzica. W badaniach biegli wykazali, że pozwana niszczy więzi i relacje synów z ojcem i nie czyni żadnych starań w zakresie motywowania dzieci do kontaktów z nim. Powód nie widział się z synami od lipca 2018 r. do sierpnia 2020 r. i dalej kontakty również były uniemożliwiane.
Zdaniem sądu dobro w postaci prawa do utrzymywania kontaktów z własnymi dziećmi należy do dóbr osobistych człowieka a osoba, której to dobro osobiste jest naruszane może żądać zaniechania tego naruszenia. Sąd uznał, że w sprawie bezspornym jest fakt naruszania wyżej wskazanego dobra osobistego powoda przez pozwaną. Sąd uznał również, że zadośćuczynienie nie może mieć wymiaru symbolicznego ale musi stanowić wartość ekonomicznie odczuwalną i zdaniem sądu przyznana kwota 25.000,00 zł spełnia ten warunek.
Wynik apelacji złożonej przez pozwaną nie jest znany.
--------------------------------------------------------------------------
Skontaktuj się ze mną, jeżeli problem alienacji rodzicielskiej dotyczy również Ciebie lub Twoich bliskich.
Radca Prawny Barbara Murawska
Obraz autorstwa Freepik
