25/08/2026
Sezon urlopowy powoli dobiega końca, ale w naszych telefonach pozostały pamiątkowe zdjęcia z plaż, górskich szlaków i miejskich spacerów. Wiele z nich trafia właśnie teraz do mediów społecznościowych. Często jednak, oprócz nas i naszych bliskich, na fotografiach widoczne są także przypadkowe osoby.
❓Czy można opublikować takie zdjęcie bez ich zgody? I kiedy osoba znajdująca się w tle jest jedynie „szczegółem całości”?
Polskie prawo chroni wizerunek, czyli wygląd człowieka utrwalony na zdjęciu, filmie lub innym materiale, który pozwala rozpoznać daną osobę. Podstawowym przepisem regulującym rozpowszechnianie wizerunku jest art. 81 ust. 1 ustawy z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, zgodnie z którym rozpowszechnianie wizerunku co do zasady wymaga zezwolenia osoby na nim przedstawionej.
Nie oznacza to jednak, że każda publikacja wakacyjnej fotografii, na której widoczne są inne osoby, jest niezgodna z prawem. Od tej zasady ustawodawca przewidział wyjątki. Zgodnie z art. 81 ust. 2 pkt 2 tej ustawy zgoda nie jest wymagana, jeżeli osoba stanowi jedynie szczegół całości, takiej jak zgromadzenie, krajobraz lub publiczna impreza.
Co to oznacza w praktyce? Jeżeli robimy zdjęcie zachodu słońca na plaży, a w tle znajdują się spacerowicze lub osoby opalające się, które nie są głównym tematem fotografii, co do zasady możemy opublikować takie zdjęcie. Inaczej będzie, gdy fotografia skupia się na konkretnej, obcej osobie - nawet jeśli została wykonana w miejscu publicznym. W takiej sytuacji publikacja wymaga zgody osoby przedstawionej na fotografii.
Niezależnie od przepisów ustawy o prawie autorskim, wizerunek pozostaje również dobrem osobistym chronionym na podstawie kodeksu cywilnego. Opublikowanie rozpoznawalnego wizerunku bez wymaganego zezwolenia – jeżeli nie zachodzi żaden z ustawowych wyjątków – może stanowić naruszenie dobra osobistego nawet wtedy, gdy zdjęcie ma neutralny charakter. Jeżeli publikacja dodatkowo ingeruje w prywatność danej osoby, narusza jej dobre imię lub przedstawia ją w niekorzystnym świetle, może to pogłębiać naruszenie i prowadzić do odpowiedzialności cywilnej.
Przed opublikowaniem wakacyjnego zdjęcia warto odpowiedzieć sobie na kilka prostych pytań:
📸Czy przypadkowa osoba jest jedynie elementem tła?
📸Czy to krajobraz lub miejsce są głównym tematem fotografii?
📸Czy fotografia skupia uwagę na przypadkowej osobie?
📸Czy zdjęcie nie narusza niczyjej prywatności ani dobrego imienia?
Jeżeli fotografia skupia się na konkretnej osobie albo jej publikacja mogłaby naruszyć jej prywatność lub dobre imię, najbezpieczniej uzyskać zgodę na rozpowszechnienie wizerunku. Jeżeli nie jest to możliwe, warto zrezygnować z publikacji, odpowiednio wykadrować zdjęcie albo zanonimizować wizerunek w sposób uniemożliwiający rozpoznanie tej osoby.