13/10/2025
Przepadek pojazdu mechanicznego na skutek skazana za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości staje się praktyką orzeczniczą, jednakże nie można orzecz przepadku pojazdu, który nie jest własnością sprawcy!
Przepis art. 44b § 1 kodeksu karnego stanowi, że w wypadkach wskazanych w ustawie sąd orzeka przepadek pojazdu mechanicznego prowadzonego przez sprawcę w ruchu lądowym. Zgodnie z § 2 tej normy, jeżeli w czasie popełnienia przestępstwa pojazd nie stanowił wyłącznej własności sprawcy albo po popełnieniu przestępstwa sprawca zbył, darował lub ukrył podlegający przepadkowi pojazd, orzeka się ,przepadek równowartości pojazdu. Za równowartość pojazdu uznaje się wartość pojazdu określoną w polisie ubezpieczeniowej na rok, w którym popełniono przestępstwo, a w razie braku polisy - średnią wartość rynkową pojazdu odpowiadającego, przy uwzględnieniu marki, modelu, roku produkcji, typu nadwozia, rodzaju napędu i silnika, pojemności lub mocy silnika oraz przybliżonego przebiegu, pojazdowi prowadzonemu przez sprawcę, ustaloną na podstawie
dostępnych danych, bez powoływania w tym celu biegłego.
Przepadkiem pojazdu mechanicznego (art. 44b k.k.) nie można objąć pojazdu niebędącego własnością sprawcy. W odniesieniu do pojazdu mechanicznego prowadzonego przez sprawcę w ruchu lądowym, jeżeli orzeczenie przepadku pojazdu jest niemożliwe ze względów prawnych (brak po stronie sprawcy wyłącznego prawa własności, względnie przeniesienie prawa własności po dacie czynu a przed datą wyrokowania w sprawie, poprzez jego zbycie lub darowanie) lub też jest niecelowe ze względów faktycznych (ukrycie pojazdu) - wówczas orzeka się przepadek równowartości pojazdu mechanicznego. Należy w tym miejscu nadmienić, że jeżeli ustawa tego nie przewiduje, nie można orzec przepadku przedmiotu niebędącego własnością sprawcy, co w sposób oczywisty wynika z ochrony prawa własności ,osób trzecich (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 kwietnia 2025 r., I KK 72/25, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 września 2025 r., II KK 290/25).
