12/02/2026
❗❗Wyrok TSUE C-471/24 – WIBOR❗❗
W czwartek 12 lutego 2026 r. zapadł pierwszy wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej odnoszący się do tematyki zmiennego oprocentowania przy kredytach hipotecznych, w tym w zakresie dotyczącym zagadnień wskaźnika WIBOR.
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-471/24 odniósł się do kwestii dopuszczalności badania przez sądy krajowe postanowień umownych odwołujących się do wskaźnika WIBOR.
W orzeczeniu TSUE zwrócił uwagę m.in. na:
▪ możliwość oceny postanowień umownych WIBOR pod kątem ich zgodności z prawem konsumenckim,
▪ zakres i znaczenie obowiązków informacyjnych banku wobec konsumenta na etapie zawierania umowy.
❗ Istotnym jest, że wyrok dotyczył kredytu hipotecznego z 2019 r., a zatem sytuacji, gdy na moment zawarcia umowy kredytu obowiązuje już tzw. rozporządzenie BMR – czyli przepisy regulujące tworzenie i stosowanie wskaźników referencyjnych (a zatem także wskaźnika WIBOR).
Warto zaznaczyć, że oceny umowy i potencjalnie niedozwolonych postanowień umownych dokonujemy na moment zawarcia umowy kredytu. W tym kontekście oczekujemy kolejnych wyroków TSUE, które odnosić się będą do umów zawieranych wcześniej, tj zwłaszcza w sytuacji, gdy nie było przepisów regulujących wskaźniki referencyjne (a zatem, upraszczając, zawieranych przed 2018 r.).
TSUE w ramach wyroku C-471/24 odpowiadając na pytania Sądu Okręgowego w Częstochowie:
✅ wskazał, że sąd krajowy może badać postanowienia umowne odnoszące się do zmiennej stopy procentowej, w tym w oparciu o wskaźnik referencyjny WIBOR - w świetle przepisów Dyrektywy 93/13/EWG;
✅ TSUE przypomniał, że wymóg przejrzystości należy rozumieć w ten sposób, że postanowienie umowne ma być dla konsumenta zrozumiałe nie tylko z gramatycznego punktu widzenia, ale konsumenta będzie także w stanie ocenić skutki ekonomiczne jakie wynikają z takiego warunku umownego. W przypadku zmiennego oprocentowania TSUE wskazał na możliwość zrozumienia przez właściwie poinformowanego oraz dostatecznie uważnego i rozsądnego konsumenta co konkretnego działania sposobu obliczania stopy, tak aby konsument ten mógł oszacować potencjalne istotne konsekwencje ekonomiczne;
✅ TSUE wskazał przy tym, że bank powinien poinformować konsumenta w sposób wystarczająco precyzyjny i dokładny o nazwie stosowanego wskaźnika referencyjnego, jego administratorze, a także o potencjalnych konsekwencjach stosowania zmiennego oprocentowania, w tym opartego o wskaźnik WIBOR;
❌ bank nie ma natomiast obowiązku szczegółowego wyjaśniania metodologii tworzenia WIBOR.
TSUE w ramach wyroku postawił tezę, że postanowienie umowne odnoszące się do wskaźnika WIBOR jako elementu zmiennego oprocentowania sama w sobie nie jest jeszcze naznaczona wadliwością.
Jednak sąd krajowy postanowienie umowne dotyczące zmiennego oprocentowania opartego o WIBOR i marżę banku może badać w świetle przepisów ochrony konsumenckiej, w tym Dyrektywy 93/13.
TSUE wskazał przy tym, że aby postanowienie umowne było uznane za ważne i wiążące - musi ono spełniać warunek przejrzystości. W tym kontekście mowa w szczególności o obowiązkach informacyjnych po stronie banku.
Obowiązkiem informacyjnym po stronie banku jest w szczególności takie poinformowanie konsumenta o cechach umowy, w tym mechanizmu zmiennego oprocentowania, żeby konsument ten mógł realnie ocenić skutki ekonomiczne wynikające z takiej umowy. Konsument powinien zatem mieć możliwość świadomie podejmować decyzję o zaciągnięciu zobowiązania.
Powyższe oznacza, że konsument powinien zostać poinformowany rzetelnie w szczególności o ryzykach wzrostu rat, wpływu na sumaryczne zadłużenie (wobec zmiennego oprocentowania). Sposób przedstawienia informacji powinien być jasny, aby konsument mógł na podstawie tych informacji ocenić realnie skutki ekonomiczne.
TSUE wskazał, jak ważnym jest wykonanie obowiązków informacyjnych, a zatem czy konsument został należycie poinformowany przed zawarciem umowy w zakresie mechanizmu zmiennego oprocentowania i konsekwencji ekonomicznych z tego wynikających.
Komunikat prasowy TSUE:
https://curia.europa.eu/site/upload/docs/application/pdf/2026-02/cp260014pl.pdf
Wyrok TSUE:
https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/HTML/?uri=CELEX:62024CJ0471
Masz pytania o swoją umowę? Napisz do nas: Kancelaria Kuprewicz
