11/09/2026
W dniu 10 września 2026 r. TSUE wydał wyrok z w sprawie C‑510/25 [Adazik] dotyczący sposobu rozliczenia stron z nieważnej umowy kredytu frankowego.
Dotychczas w orzecznictwie można było spotkać dwie metody rozliczenia:
- teoria dwóch kondykcji, w ramach której konsument dochodzi zwrotu całości wpłat oraz
- teoria salda w ramach której wyrokiem objęta jest tylko nadwyżka ponad wypłacony kapitał.
W orzecznictwie dotychczas zdecydowanie dominowała teoria dwóch kondykcji, która ma umocowanie w przepisach prawa krajowego, a także w orzecznictwie, w szczególności w uchwałach Sądu Najwyższego.
TSUE co do zasady nie wykluczył możliwości rozliczenia stron z urzędu przez sąd według teorii salda, nie mniej takie działanie musiałby mieć podstawę w przepisach prawa krajowego, co oznacza konieczność przestrzegania wszelkich przewidzianych w tym prawie wymogów proceduralnych w zakresie potrącenia wierzytelności.
Nie ulega wątpliwości., że przepisy prawa polskiego nie przewidują możliwości dokonania potrącenia z urzędu, dla dokonania potrącenia niezbędne jest złożenie przez stronę oświadczenia woli zgodnie z art. 498 k.c. Oznacza to zatem, że wyrok TSUE nie powinien zmieniać dotychczasowej linii orzeczniczej.