25/06/2026
Chciałbym zrzec się spadku - jak to zrobić? To jedno z częstszych pytań zadawanych przez klientów. Poniżej garść informacji o odrzuceniu spadku, bo tak poprawnie nazywa się ta czynność.
Jeśli potrzebujesz pomocy “w ogarnięciu” spraw spadkowych swoich lub bliskich - zapraszam do kontaktu!
Odrzucenie u notariusza:
Najszybszym sposobem na złożenie oświadczenia o odrzuceniu spadku jest złożenie go przed notariuszem. Do sporządzenia aktu notarialnego będzie potrzebny odpis skrócony aktu zgonu zmarłego oraz odpis skrócony aktu urodzenia spadkobiercy (jeśli spadkobierca-kobieta jest w związku małżeńskim to również odpis skrócony aktu małżeństwa).
Spadek można odrzucić u dowolnego notariusza. Wizytę u notariusza należy umówić tak, aby mieściła się w terminie 6 miesięcy od otwarcia spadku (śmierci spadkodawcy) lub od momentu dowiedzenia się o powołaniu do dziedziczenia. Po sporządzeniu aktu notarialnego zawierającego oświadczenie o odrzuceniu spadku, notariusz prześle odpis aktu do sądu spadku, czyli tego, który będzie badać kto dziedziczy po spadkodawcy. Warto pobrać dla siebie od notariusza odpis aktu notarialnego zawierającego oświadczenie o odrzuceniu spadku – może się przydać w przyszłości.
Albo przed sądem:
Inną drogą na odrzucenie spadku jest złożenie takiego oświadczenia przed sądem. To rozwiązanie sprawdzi się wtedy, gdy nie ma możliwości złożenia oświadczenia przed notariuszem (np. jeśli zbliża się koniec terminu na złożenie oświadczenia a spadkobierca nie ma jeszcze potrzebnych dokumentów) albo gdy są wątpliwości co do tego, czy przypadkiem nie spóźniliśmy się z odrzuceniem.
Wniosek o przyjęcie oświadczenia o odrzuceniu spadku należy złożyć do sądu rejonowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania spadkobiercy. Wniosek podlega opłacie 100 zł.
W przypadku drogi sądowej do zachowania terminu 6 miesięcy wystarczy złożenie w tym terminie wniosku o przyjęcie oświadczenia o odrzuceniu spadku. Jeśli wniosek jest wysyłany do sądu listem poleconym, to liczy się data nadania przesyłki na poczcie. Oznacza to, że wniosek można wysłać listem poleconym w ostatnim dniu terminu, a i tak termin będzie zachowany.
Do wniosku należy dołączyć odpis skrócony aktu zgonu zmarłego oraz odpis skrócony aktu urodzenia spadkobiercy (jeśli spadkobierca-kobieta jest w związku małżeńskim to również odpis skrócony aktu małżeństwa). Jeśli w chwili złożenia wniosku nie ma jeszcze tych dokumentów, będzie można uzupełnić je później (sąd wezwie do ich uzupełnienia). W treści wniosku należy wskazać czy spadek odrzucany jest przez spadkobiercę ustawowego czy testamentowego.
By złożyć oświadczenie należy stawić się w sądzie. Sąd w tym celu wyznaczy posiedzenie, o którym zawiadomi pocztą. Po przyjęciu oświadczenia o odrzuceniu spadku, sąd przed którym spadkobierca złożył oświadczenie, prześle akta do sądu spadku, czyli tego, który będzie badać kto dziedziczy po spadkodawcy. Warto pobrać odpis oświadczenia o odrzuceniu spadku – może się przydać w przyszłości. Wniosek o wydanie odpisu dokumentu to koszt 20 zł.
A można też przed konsulem:
Gdy spadkobierca nie zamieszkuje w kraju i nie ma możliwości złożenia oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku przed sądem lub notariuszem wówczas przepisy prawne umożliwiają złożenie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku we właściwym terytorialnie urzędzie konsularnym Rzeczypospolitej Polskiej. W takiej sytuacji konsul potwierdza własnoręczność podpisu spadkobiercy pod oświadczeniem o przyjęciu lub odrzuceniu spadku.
Aby oświadczenie było skuteczne musi zostać przedłożone w sądzie spadku (sądzie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy), w terminie 6 miesięcy od chwili dowiedzenia się o otwarciu spadku (śmierci spadkodawcy).
Za potwierdzenie własnoręcznego podpisu spadkodawcy przez konsula należy uiścić opłatę. Nadto, spadkodawca musi przygotować ważny paszport lub dowód osobisty, aby potwierdzić swoją tożsamość.
I szczególnie uważaj na odrzucenie spadku przez małoletnie dzieci:
Według nowego przepisu art. 101 § 4 k.r.o., jeżeli dziecko jest powołane do dziedziczenia wskutek uprzedniego odrzucenia spadku przez rodzica, to czynność polegająca na odrzuceniu spadku w imieniu dziecka przez rodzica, któremu w tym zakresie przysługuje władza rodzicielska, gdy jest dokonywana za zgodą drugiego z rodziców, któremu również w tym zakresie przysługuje władza rodzicielska, albo gdy jest dokonywana wspólnie, nie wymaga zezwolenia sądu.
Oboje rodziców lub jeden rodzic za zgodą drugiego mogą odrzucić w imieniu małoletniego dziecka spadek u notariusza, przed sądem lub przed konsulem.
Pamiętaj jednak, że w niektórych przypadkach nadal będzie potrzebne zezwolenie sądu na odrzucenie spadku w imieniu małoletniego dziecka!
