24/03/2026
Podział majątku to kolejny, albo równoczesny (o czym mowa poniżej) etap związany z rozwodem.
Zasadą jest, że małżonkowie w trakcie związku małżeńskiego, gromadzą wspólny majątek. Wspólność tego majątku oznacza, że każdy małżonek jest właścicielem danego składnika majątkowego w całym udziale na zasadach współwłasności łącznej.
Kiedy dzielimy majątek ? ⏳
Rozstanie skutkuje powstaniem możliwości podziału majątku. Jest to możliwość, a nie obowiązek – jednak jak wskazuje moje doświadczenie – ten etap zdaje się być niezbędny, aby pozamykać wszystkie wspólne sprawy i „ruszyć do przodu”.
Podział majątku jest możliwy dopiero po ustaniu wspólności majątkowej. Następuje to równocześnie z uprawomocnieniem się wyroku rozwodowego, ale także z chwilą zawarcia umowy majątkowej małżeńskiej rozdzielności majątkowej przed notariuszem (którą możemy zawrzeć jeszcze w trakcie trwania małżeństwa – czyli podzielić majątek nawet przed rozwodem). Powoduje to, że współwłasność łączna zmienia się na współwłasność w częściach ułamkowych (po ½).
Co podlega podziałowi ? 🏠
Wszystko to, co zgromadziliśmy wspólnie z małżonkiem w trakcie małżeństwa, a dokładniej, w trakcie trwania wspólności majątkowej. Będą to nieruchomości, wyposażenie, samochody, sprzęty, środki pieniężne, dochody uzyskane z pracy zarobkowej/ działalności, a także uwaga: środki zgromadzone w ramach subkont w ZUS, w ramach OFE. 💰
Tak samo w skład majątku wspólnego będzie wchodziło przedsiębiorstwo założone w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej.
Oznacza to, że wszystko to, co małżonek zgromadził przed małżeństwem – stanowi jego majątek osobisty.
Majątkiem osobistym dla przykładu są:
• majątek nabyty w spadku, w drodze zapisu, czy też w drodze darowizny
• przedmioty służące do zaspokajania osobistych potrzeb małżonka (przysłowiowa maszynka do golenia)
• przedmioty uzyskane w ramach odszkodowania za uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia, zadośćuczynienie za krzywdę
• otrzymane nagrody za osobiste osiągnięcia, prawa autorskie, prawa własności przemysłowej.
Jak dzielimy ?
Sprawiedliwie, to znaczy po równo. Takie założenie wynika wprost z przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Oczywiście nic nie stoi na przeszkodzie ustalenia innych udziałów każdego z małżonków w majątku wspólnym, ale to wymaga szerokich zabiegów dowodowych.
Czy to, że jeden z małżonków w trakcie małżeństwa nie pracuje zawodowo, zajmuje się domem, opieką nad dziećmi oraz wszystkimi obowiązkami związanymi z utrzymaniem gospodarstwa domowego skutkuje przyjęciem, że nie ma on udziału w majątku wspólnym ?
Absolutnie nie 📌
Taka praca uznawana jest przez sądy za równe przyczynianie się do budowania wspólnego majątku, nawet jeśli nie ma to wymiaru czysto finansowego.
Tak samo sądy podchodzą do sytuacji, w której jeden z małżonków osiąga mniejsze dochody od drugiego, jednak podejmuje aktywność zawodową stosowną do swojego wykształcenia, możliwości, a także zakresu sprawowanych obowiązków związanych z utrzymaniem gospodarstwa domowego i rodziny.
Wniosek: To nie wyłącznie matematyczne porównanie dochodów decyduje o wysokości udziałów w majątku wspólnym.
W jaki sposób dzielimy ? 👩🏫
Podział majątku może nastąpić w drodze umowy o podział majątku. Jeśli w skład majątku wspólnego wchodzi nieruchomość – taka umowa wymaga zachowania formy aktu notarialnego.
Jeśli rozliczamy tylko ruchomości, środki pieniężne – nic nie stoi na przeszkodzie, aby posiłkować się tylko pisemną umową przygotowaną przez profesjonalistę. 📄
Oczywiście zawarcie takiej umowy wymaga porozumienia przez strony.
Jeśli tego porozumienia zabraknie – jedynym sposobem jest sądowy podział majątku. Jest to postępowanie skomplikowane, długotrwałe i wymagające pod względem inicjatywy dowodowej, wsparcie pełnomocnika, z mojej perspektywy i doświadczenia, wydaje się nieodzowne. ⚖️