28/05/2024
Wydarzeniem ostatnich dni w prawie jest z pewnością przyjęcie w dniu 21.05.2024 r. przez Radę Unii Europejskiej Aktu w sprawie sztucznej inteligencji (tzw. AI ACT), czyli Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ustanowienia zharmonizowanych przepisów dotyczących sztucznej inteligencji. Pokuszę się tu o kilka ogólnych informacji na ten temat, natomiast szerzej o poszczególnych zagadnieniach związanych z AI Act będę pisał na moim blogu.
1️⃣ Już wcześniej AI ACT został przyjęty przez Parlament Europejski. Obecnie Rozporządzenie czeka na publikację w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej i wejście w życie (20. dnia po publikacji). Przepisy Rozporządzenia zaczną być stosowane od kilku do kilkunastu miesięcy po wejściu w życie (w zależności od poszczególnych regulacji). Rozporządzenie jest aktem prawnym Unii Europejskiej, który ma bezpośrednie zastosowanie w krajach członkowskich.
2️⃣ AI Act ma być pierwszą na świecie tak kompleksową regulacją prawną, dotyczącą sztucznej inteligencji.
3️⃣ Celem regulacji jest m. in. sprzyjanie tworzeniu i promowaniu systemów AI zorientowanych na człowieka i godnych zaufania, przy jednoczesnym zapewnieniu wysokiego poziomu ochrony praw i wolności jednostki oraz demokracji, praworządności i ochrony środowiska a także wspieranie innowacji.
4️⃣ System AI został zdefiniowany w AI Act, jako system maszynowy, który został zaprojektowany do działania z różnym poziomem autonomii po jego wdrożeniu oraz który może wykazywać zdolność adaptacji po jego wdrożeniu, a także który na potrzeby – wyraźnych lub dorozumianych celów – wnioskuje, jak generować na podstawie otrzymanych danych wejściowych wyniki, takie jak predykcje, treści, zalecenia lub decyzje, które mogą wpływać na środowisko fizyczne lub wirtualne.
5️⃣ Akt ustanawia ramy prawne dla podejścia do systemów sztucznej inteligencji opartego na analizie ryzyka, które wiązać się będzie z ich zastosowaniem (znanego już z niezwykle popularnego w Polsce RODO). Systemy AI i praktyki, dotyczące sztucznej inteligencji, będą regulowane i weryfikowane, zarówno przed ich wprowadzeniem, jak i w trakcie wykorzystywania ("cyklu życia"), w kontekście intensywności ryzyka, które będą stwarzać dla ludzi. Te systemy i praktyki związane z AI, których ryzyko zastosowania zostanie ocenione jako niedopuszczalne, będą zakazane. Systemy, których ryzyko zastosowania będzie wysokie, zostaną poddane stosownym wymaganiom.
6️⃣ Za niedopuszczalne praktyki w zakresie AI uznano m. in.:
- stosowanie systemów AI na potrzeby oceny lub klasyfikacji osób fizycznych lub grup osób prowadzonej przez określony czas na podstawie ich zachowania społecznego lub znanych, wywnioskowanych lub przewidywanych cech osobistych lub cech osobowości, kiedy to scoring społeczny prowadzi do jednego lub obu z następujących skutków: (i) krzywdzącego lub niekorzystnego traktowania niektórych osób fizycznych lub grup osób w kontekstach społecznych, które nie są związane z kontekstami, w których pierwotnie wygenerowano lub zebrano dane; (ii) krzywdzącego lub niekorzystnego traktowania niektórych osób fizycznych lub grup osób, które jest nieuzasadnione lub nieproporcjonalne do ich zachowania społecznego lub jego wagi.
- stosowanie systemów AI do przeprowadzania ocen ryzyka w odniesieniu do osób fizycznych, by ocenić lub przewidzieć ryzyko popełnienia przestępstwa przez osobę fizyczną, wyłącznie na podstawie profilowania osoby fizycznej lub oceny cech jej osobowości i cech charakterystycznych.
7️⃣ Rozporządzenie ustanawia środki ochrony prawnej dla osób fizycznych i prawnych, w przypadku naruszenia przepisów. Przewidziano również kary za naruszanie przepisów, które mogą wynosić do 35 000 000 euro - lub jeżeli sprawcą naruszenia jest przedsiębiorstwo - do 7% całkowitego rocznego światowego obrotu z roku poprzedniego, w zależności od tego, która z tych kwot będzie wyższa.
#️⃣ Prawo nowych technologii
#️⃣ Sztuczna inteligencja
