Doradca podatkowy Izabela Żurkowska-Mróz

Strona główna
Polska
Gdansk
Doradca podatkowy Izabela Żurkowska-Mróz

Prywatnie, zamężna mama dorosłej córki i właścicielka królika Cynamona.

Autorka podcastu "VAT dla profesjonalisty" | Wsparcie dla CEO, zarządów spółek i zespołów kancelarii prawnych | VAT, CIT, bieżące doradztwo | szkolenia wewnętrzne Pracująca na własny rachunek przedsiębiorczyni, doradca podatkowy, magister finansów i rachunkowości, absolwentka studiów podyplomowych postępowania administracyjnego, mediacji sądowych i pozasądowych oraz prawa spółek.

31/08/2026

Otrzymujesz success fee! Super, gratulacje! Ale kiedy od takiego dodatkowego wynagrodzenia powstaje obowiązek podatkowy w VAT?

Spędziłam ostatnio trochę czasu nad analizowaniem tego zagadnienia w związku z opiniowaniem postanowień umownych spółki z branży BPO.

W umowie znajdują się postanowienia przyznające spółce prawo do dodatkowego wynagrodzenia, które jest należne pod warunkiem zawieszającym. Realnie moja klientka będzie czekała przynajmniej rok lub dłużej, zanim będzie wiadome, czy wynagrodzenie będzie pewne i w jakiej wysokości.

Oczywiście sytuacja jest tak specyficzna, że nie znalazłam żadnych interpretacji podatkowych i wyroków nie tylko w identycznym, ale nawet zbliżonym stanie faktycznym.

Analiza stanowisk organów i sądów ujawniła rozbieżności oraz brak jednolitości stanowisk w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego VAT przy wynagrodzeniach dodatkowych typu success fee lub premiach.

Niespójności te występują na dwóch płaszczyznach, w konflikcie pomiędzy Dyrektorem KIS a sądami administracyjnymi oraz w obrębie samych interpretacji wydawanych przez Dyrektora KIS dla różnych branż i podatników.

Najbardziej wyrazista oś konfliktu sprowadza się do tego, czy może powstać obowiązek podatkowy w sytuacji, gdy nie jest jeszcze możliwa do ustalenia podstawa opodatkowania.

Organ interpretacyjny w tym samym czasie wydaje różne rozstrzygnięcia dotyczące weryfikacji i kalkulacji wynagrodzenia dodatkowego, w zależności od branży.

Podejście, zgodnie z którym obowiązek podatkowy w VAT powstaje dopiero w momencie, gdy dodatkowe wynagrodzenie stanie się należne (a w każdym razie znana jest jego definitywna wysokość) dotyczy przykładowo usług doradztwa.
Równolegle wydawane są interpretacje, gdzie wskazuje się, że zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy o VAT obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wykonania usługi, a wykonanie usługi następuje w momencie rzeczywistego zakończenia wszystkich działań i czynności, do których zobowiązany był usługodawca.

Wszelkie postanowienia umowne, które „sztucznie” odsuwają moment uznania usługi za wykonaną (np. uzależniając go od zdarzenia przyszłego i niepewnego), pozostają bez znaczenia dla celów podatkowych, gdyż służyłyby nieuzasadnionemu manipulowaniu terminem rozliczenia podatku VAT.

Zgadzam się, że nie można dopuścić do kształtowania momentu powstania obowiązku podatkowego w sposób sztuczny, jednak istnieją takie sytuacje, jednak nie rozmawiamy tu o takiej sytuacji.

Istnieje szereg okoliczności uzasadniających odroczenie w czasie wynagrodzenia, które nie jest w momencie zakończenia czynności po stronie usługodawcy, znane i definitywne.

W dzisiejszym odcinku podcastu „VAT dla profesjonalisty” omawiam ten temat i proponuję Ci kilka argumentów na obronę stanowiska, że obowiązek podatkowy w VAT powstaje dopiero w momencie zmaterializowania się prawa do dodatkowego wynagrodzenia.

Miłego poniedziałku 😊

25/08/2026

Jesteś wykonawcą robót budowlanych i odstępujesz od umowy z winy inwestora, ponieważ nie uzyskałeś gwarancji zapłaty. Należy Ci się wynagrodzenie.

Inwestor niby nie może Ci tej zapłaty odmówić. Jednak Twoje wynagrodzenie powinno być odpowiednio pomniejszone o kwoty, które oszczędziłeś przez sam fakt niewykonania robót budowlanych.

No ale w praktyce takie dochodzenie wynagrodzenia może potrwać, a że nie chodzi o małe kwoty, nie jest bez znaczenia, czy takie wynagrodzenie podlega VAT, czy też nie.

Bo jeżeli podlega, to znaczy, że musisz wystawić fakturę i powstanie u Ciebie obowiązek podatkowy.

Piszę o tym z nadzieją, że posłuchasz najnowszego (wczorajszego) odcinka podcastu „VAT dla profesjonalisty.”

Będzie mi tym bardziej miło, że nagrywałam odcinek w nocy z niedzieli na poniedziałek. Bo jak się chce mieć wolny weekend, a odcinki podcastu wypuszczać systematycznie, to jest właśnie cena.

Żeby jednak być OK w stosunku do tych, którzy słuchać nie chcą, a już doczytali do tego momentu, w skrócie wyjaśniam.

To, czy takie wynagrodzenie za odstąpienie od umowy o roboty budowlane podlega opodatkowaniu VAT czy też nie, zostało rozstrzygnięte przez TSUE wyrokiem C-622/23 z listopada 2024 r.

Jeszcze w 2025 r. równolegle wydawane były interpretacje uznające takie wynagrodzenie za odszkodowanie niepodlegające VAT i za wynagrodzenie, które VAT podlega.

TSUE rozstrzygnął w sprawie austriackiej, gdzie przepisy krajowe dotyczące tego rodzaju wynagrodzenia, są niemal takie same jak polskie, że mamy do czynienia z wynagrodzeniem podlegającym opodatkowaniu.

A co Ty o tym sądzisz? Bo niby trochę słabo, jeśli uwzględnisz, że fiskus nie koniecznie będzie czekać na VAT, aż inwestor Ci zapłaci.

17/08/2026

Czy pożyczka od spółki, na rzecz jej udziałowca, korzysta ze zwolnienia z PCC?

Ze względu na konsekwencje w podatkach dochodowych, pomiędzy podmiotami powiązanymi zawierane są przeważnie umowy pożyczek, które są oprocentowane (odpłatne).

Podatnicy często przyjmują, że nawet jednorazowa pożyczka udzielona przez spółkę, mieści się w zakresie działalności gospodarczej i korzysta ze zwolnienia z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT, a w konsekwencji jest także zwolniona z PCC.

Nie ma przy tym jednolitości stanowisk sądów administracyjnych. Często można natrafić na rozstrzygnięcie, że pożyczka udzielona incydentalnie, przez spółkę nieprowadzącą działalności pożyczkowej, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu VAT, a skoro tak, to nie korzysta ze zwolnienia z PCC.

Paradoksalnie interpretacje indywidualne DKIS w zakresie VAT są tu korzystniejsze i bardziej jednolite niż orzecznictwo sądów administracyjnych.

Może zapytasz teraz, to skąd orzecznictwo? Przecież nikt nie zaskarża korzystnej interpretacji. Orzecznictwo przeważnie dotyczy decyzji organów w przedmiocie art. 2 pkt 4 lit. b PCC (wydanych wobec podatników, którzy nie posiadają interpretacji podatkowej w zakresie VAT).

No dobrze, ale co z nieoprocentowaną, nieodpłatną pożyczką?

Jeżeli incydentalna pożyczka udzielana jest na potrzeby osobiste udziałowca i z założenia nie jest związana z działalnością gospodarczą pożyczkodawcy, to podlega opodatkowaniu na podstawie art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT i korzysta ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT, a więc także ze zwolnienia z art. 2 pkt 4 lit. b PCC.

Zagadnienie pożyczek jest tematem dzisiejszego odcinka podcastu „VAT dla profesjonalisty”.

Miłego poniedziałku :)

05/08/2026

Czy US może uznać, że odliczasz VAT zbyt wcześnie, jeśli dokonujesz tego za okres rozliczeniowy, w którym dostarczono Ci towar albo zrealizowano usługę?

Może się tak zdarzyć, że dokonasz zakupu związanego z Twoją działalnością opodatkowaną VAT. U dostawcy wystąpił za dany okres rozliczeniowy obowiązek podatkowy, a Ty posiadasz fakturę w momencie składania JPK.

Nie chodzi tu o żadną sytuację, dla której obowiązek podatkowy powstaje w szczególny sposób, albo że dostawca nie został prawidłowo zweryfikowany.

Mam na myśli transakcję krajową, dla której obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi. Zarówno Ty, jak i dostawca jesteście kryształowo uczciwymi podatnikami VAT, a towar lub usługa ma bezspornie związek z Twoją działalnością opodatkowaną.

W momencie składania JPK posiadasz prawidłowo wystawioną fakturę, z której treści wynika, że dostawa została z realizowana w okresie rozliczeniowym, który Ty właśnie rozliczasz. Może nawet została już dokonana zapłata.

To, co może skutkować uznaniem, że dokonujesz odliczenia za wcześnie, jest data wpływu faktury.

Mimo zakwestionowania takiego stanowiska przez sąd unijny, w wydawanych obecnie interpretacjach podatkowych organ prezentuje stanowisko, że prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał fakturę dokumentującą transakcję, a nie za okres powstania obowiązku podatkowego po stronie sprzedawcy, nawet jeśli faktura została otrzymana przed złożeniem deklaracji za ten okres (art. 86 ust. 10b pkt 1 ustawy o VAT).

Zagadnienie te jest tematem poniedziałkowego (z 3 lipca) odcinka podcastu „VAT dla profesjonalisty”. Zapraszam Cię oczywiście do wysłuchania.

Podziel się w komentarzu opinią. Czy wiedziałaś/wiedziałeś o tym, że wpływ faktury w kolejnym miesiącu może skutkować uznaniem odliczenia za zbyt wczesne?

27/07/2026

A co, jeśli obowiązek podatkowy w VAT rozpoznawałam za wcześnie?

To pytanie postawiłam sobie w związku z wyrokiem I FSK 1822/23 z 19 maja, gdzie NSA oddalił skargę kasacyjną DKIS, w której organ kwestionował stosowanie do określonego we wniosku o interpretację zakresu stałych usług doradztwa podatkowego zasad rozpoznawania momentu powstania obowiązku podatkowego jak dla usług stałej obsługi prawnej.

Ponieważ w lipcu nigdy nie jestem jakoś szczególnie zawalona pracą i jest to dla mnie okres na porządkowanie wszystkich spraw, na które nie miałam czasu w innych okresach roku, postanowiłam sprawdzić linię orzeczniczą i interpretacyjną w przedmiocie powstania obowiązku podatkowego dla usług doradztwa podatkowego oraz la usług stałej obsługi prawnej, świadczonej na rzecz kancelarii prawnych jako podwykonawca lub of counsel.

Trafiłam na interpretację, z 2021 roku, gdzie organ zgodził się z wnioskodawcą, że obowiązek podatkowy w VAT z tytułu świadczenia usług prawnych jako podwykonawca B2B na zlecenie kancelarii powstanie w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego. Natomiast odpłatne świadczenie usług prawnych samodzielnie i bezpośrednio na zlecenie klienta skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego w chwili wystawienia faktury, czyli w praktyce w kolejnym okresie rozliczeniowym.

Jako że dla mnie klientami są właśnie kancelarie, a przepis nie uzależnia momentu powstania obowiązku podatkowego w VAT od tego, kto widnieje na fakturze jako odbiorca, ale od sposobu i zakresu świadczonych usług, zadałam sobie pytanie, a co jeżeli ktoś zastosuje się do takiej interpretacji i po czasie okaże się, że rozpoznawał obowiązek podatkowy zbyt wcześnie?

Efektem powyższego jest dzisiejszy odcinek podcastu „VAT dla profesjonalisty”.

Podcastu możesz słuchać na Spotify, Apple Podcasts i w innych aplikacjach podcastowych oraz na YouTube (audio).

Jeżeli możesz wzbogacić moją wiedzę w kwestii rozpoznawania obowiązku podatkowego albo spotkałaś, spotkałeś się z jakimiś innymi sytuacjami, w których określenie momentu powstania obowiązku podatkowego nie jest wcale takie oczywiste, zapraszam Cię do podzielenia się tym w komentarzu.

Miłego poniedziałku

08/07/2026

Ktoś z innego kraju UE zakupił coś w Twoim sklepie internetowym.

No i co teraz zrobić z VAT?

Jeżeli Twoja sprzedaż B2C do innych niż Polska krajów UE nie przekracza 42 000 zł rocznie, możesz rozliczać VAT w Polsce, jak od sprzedaży krajowej.

Jeżeli Twoja sprzedaż przekroczy wskazany limit, masz wybór, albo samodzielnie rozliczać VAT w państwie nabywcy, albo skorzystać z uproszczenia, jakim jest system OSS.

Jeżeli interesuje Cię ten temat, zapraszam do wysłuchania odcinka podcastu „VAT dla profesjonalisty”, który ukazał się w poniedziałek 6 lipca.

Jeżeli masz jakieś pytania, albo własne doświadczenia ze sprzedażą B2C do UE, podziel się tym w komentarzu.

Życzę Ci udanego dnia, a gdy zrobisz sobie przerwę na kawę, posłuchaj kolejnego odcinka mojego podcastu.

29/06/2026

Czy masz pewność, że zawsze jest oczywiste, kto jest organizatorem transportu do celów WSTO?

WSTO, czyli wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów na odległość dotyczy sytuacji, gdy sprzedaż dokonywana jest na rzecz nabywcy z innego kraju UE , który nie ma obowiązku rozliczenia VAT, a dostawca jest bezpośrednio lub pośrednio organizatorem transportu.

W dzisiejszym odcinku podcastu „VAT dla profesjonalisty” analizujemy sytuację, w której zwykła, ludzka życzliwość, dystrybuowanie ulotki firmy transportowej, pomoc w tłumaczeniu czy skontaktowanie klienta z przewoźnikiem, może mieć wpływ na miejsce opodatkowania VAT.

W odcinku klient to sprzedawca samochodów, ale analogiczne zasady dotyczą sprzedaży także innych towarów.

22/06/2026

Czy jeśli konsument z innego kraju UE kupuje towar na terytorium Polski, to sprzedawca powinien zastosować polską stawkę VAT?

Mój klient był przekonany, że tak powinien zrobić.

Jednak w Jego sytuacji takie postępowanie byłoby niewłaściwe i dało trudne do „odkręcenia”, negatywne konsekwencje dla konsumenta.

Mój klient to dealer, który sprzedał nowy samochód w polskim salonie, konsumentowi z Niemiec, który samochód odbierał samodzielnie, a konkretnie to za pośrednictwem siostry, która odbierała samochód w Jego imieniu i mieszkała w Polsce.

Dealer uznał, że skoro samochód jest sprzedawany na terytorium Polski konsumentowi, który odbiera go za pośrednictwem osoby trzeciej i to Polki, to zastosowanie ma stawka 23% VAT.

Przy nowych środkach transportu intuicja może prowadzić do błędu.

Nabywca rozlicza VAT w kraju przeznaczenia, np. w Niemczech przy rejestracji pojazdu.

To oznacza, że status konsumenta nie wyklucza WDT.

W najnowszym odcinku podcastu „VAT dla profesjonalisty” omawiam ten temat szerzej na przykładzie sprzedaży nowego samochodu klientowi z Niemiec.

Zapraszam do słuchania i subskrybowania podcastu.

15/06/2026

Faktura czy nota księgowa?

Kontrahent przedterminowo rozwiązuje umowę i zgodnie z jej postanowieniami musi zapłacić określoną kwotę.

W umowie płatność została nazwana:

– karą umowną,
– odszkodowaniem,
– rekompensatą,
– opłatą za wcześniejsze rozwiązanie umowy.

Czy wystarczy więc wystawić notę księgową i uznać, że płatność nie podlega opodatkowaniu VAT?

Niekoniecznie.

W podatku VAT o sposobie rozliczenia nie decyduje nazwa należności, lecz jej rzeczywisty charakter ekonomiczny.

Może się więc zdarzyć, że kwota nazwana w umowie karą umowną będzie w rzeczywistości wynagrodzeniem za usługę i będzie podlegała VAT.

Możliwa jest również sytuacja odwrotna. Płatność związana z niewykonaniem umowy będzie miała charakter wyłącznie odszkodowawczy i nie będzie podlegała opodatkowaniu VAT.

Dwie podobne sytuacje, dwa różne rozstrzygnięcia:

Klient hotelu wpłacił zadatek, ale później odwołał rezerwację. Hotel zatrzymał otrzymaną kwotę.

TSUE uznał, że była to rekompensata za skutki niewykonania umowy przez klienta, a nie wynagrodzenie za usługę. Płatność nie podlegała więc VAT.

Inaczej oceniono kwoty pobierane przez operatorów telekomunikacyjnych w przypadku wcześniejszego rozwiązania umów zawartych na określony minimalny czas.

Klienci otrzymywali w zamian za związanie się umową korzystniejsze warunki handlowe. Kwota należna przy wcześniejszym rozwiązaniu kontraktu była powiązana z pozostałym okresem umowy albo wartością przyznanych korzyści.

W takim przypadku TSUE uznał, że płatność stanowi element wynagrodzenia za usługę i podlega VAT.

Przy kwalifikowaniu płatności jako usługę lub odszkodowanie warto odpowiedzieć na kilka pytań:

1. Czy można wskazać konkretne świadczenie, z którym związana jest zapłata?

2. Czy płacący otrzymał określoną korzyść, na przykład preferencyjne warunki, dostęp do usługi albo gotowość usługodawcy do realizacji umowy?

3. Czy kwota odpowiada pozostałym ratom, części umówionego wynagrodzenia lub wartości przyznanych klientowi korzyści?

4. Czy usługodawca rozpoczął wykonywanie umowy i był gotowy ją kontynuować?

5. Czy należność służy wyłącznie naprawieniu szkody, czy ekonomicznie zastępuje wynagrodzenie, które usługodawca otrzymałby w razie dalszego wykonywania umowy?

6. Czy płatność została określona z góry w umowie, czy wynika z rzeczywiście poniesionej i odrębnie ustalonej szkody?

Im silniejsze jest powiązanie kwoty z ceną usługi lub pozostałym okresem obowiązywania umowy, tym większe ryzyko uznania jej za wynagrodzenie podlegające VAT.

Z kolei za odszkodowawczym charakterem płatności może przemawiać brak konkretnego świadczenia wzajemnego, brak korzyści po stronie płacącego oraz ustalenie kwoty na podstawie rzeczywiście poniesionej szkody.

O różnicy pomiędzy odszkodowaniem a wynagrodzeniem za usługę opowiadam szerzej w najnowszym odcinku podcastu „VAT dla profesjonalisty”. Omawiam w nim sprawy dotyczące rezerwacji hotelowych, umów telekomunikacyjnych oraz przerwanej realizacji projektu budowlanego.

Zapraszam do słuchania i subskrybowania podcastu.

14/06/2026

Klient nie podpisał protokołu odbioru. Czy możesz nie rozliczać VAT?

Wyobraź sobie taką sytuację. Kończysz realizację usługi. Informujesz kontrahenta, że prace są gotowe do odbioru.

Mija tydzień.

Potem drugi.

W końcu słyszysz, że odbiór nie nastąpi, bo klient ma zastrzeżenia do jakości wykonanych prac.

Wiele osób automatycznie zakłada, że skoro nie ma podpisanego protokołu odbioru z powodu zastrzeżeń do efektu usługi, to nie powstał również obowiązek podatkowy w VAT.

To jednak nie zawsze jest prawda.

Jeżeli usługa została faktycznie wykonana, a kontrahent jedynie zwleka z odbiorem lub zgłasza nieuzasadnione zastrzeżenia, brak podpisu na protokole nie pozwala odsuwać w czasie rozliczenia VAT.

W takiej sytuacji kluczowe jest ustalenie, czy usługa rzeczywiście została wykonana.

I tu dochodzimy do najważniejszego pytania:
Czy mamy do czynienia z wadą usługi, czy z niewykonaniem usługi?

To nie jest to samo.

Jeżeli wykonana usługa posiada usterki, które można usunąć, co do zasady nadal mówimy o wykonaniu usługi.

Przykładowo:
✅ zamawiasz szafę na wymiar,
✅ jedna z półek jest porysowana,
✅ wykonawca powinien ją wymienić.
Nie oznacza to jednak, że szafa w ogóle nie została wykonana.

Inaczej będzie wtedy, gdy wada jest na tyle poważna, że rezultat nie nadaje się do normalnego użytkowania.

Jeżeli drzwi do szafy stoją oparte o ścianę, konstrukcja jest niestabilna i nie można z niej korzystać zgodnie z przeznaczeniem, trudno mówić o wykonaniu usługi.

Podobnie w przypadku robót budowlanych.

Nie każda wada pozwala uznać, że usługa nie została wykonana.

Dlatego przy analizie momentu powstania obowiązku podatkowego warto spojrzeć nie tylko na sam protokół odbioru.

Znacznie ważniejsze jest pytanie:
Czy efekt prac jest zgodny z umową i nadaje się do wykorzystania zgodnie ze swoim przeznaczeniem?

Jeżeli odpowiedź brzmi „tak”, sam brak podpisanego protokołu i ewentualna konieczność dokonania poprawek może nie wystarczyć, aby przesunąć moment rozliczenia VAT.

A jak wygląda Twoje doświadczenie?

Czy spotykasz się z sytuacjami, w których inwestor lub klient odmawia odbioru prac mimo możliwości korzystania z ich rezultatów?

Adres

Zbigniewa Burzyńskiego 12
Gdansk
80-462

Telefon

+48509956685

Strona Internetowa

http://opodatkowana.pl/, https://open.spotify.com/show/39jiKXSSjSJM7fSMt46TWo, https://podcasts.apple.com/pl/podcast/vat

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Doradca podatkowy Izabela Żurkowska-Mróz umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Chcesz aby twoja firma była na górze listy Praktyka Prawnicza w Gdansk?

Udostępnij

Kategoria

Prawo