06/05/2026
📢 SYSTEM DOZORU ELEKTRONICZNEGO (SDE) – STAN PRAWNY 2026 ORAZ PLANOWANE ZMIANY
System dozoru elektronicznego (tzw. „bransoletka”) od lat stanowi istotny element polskiego prawa karnego wykonawczego. W praktyce kancelarii coraz częściej pojawiają się pytania: kto może skorzystać z SDE, jakie warunki trzeba spełnić oraz jakie zmiany czekają skazanych w najbliższym czasie.
Poniżej przedstawiamy aktualny stan prawny oraz planowaną nowelizację, która może znacząco rozszerzyć dostępność tego rozwiązania.
⚖️ Czym jest dozór elektroniczny (SDE)?
System dozoru elektronicznego to forma odbywania kary pozbawienia wolności poza zakładem karnym – najczęściej w miejscu zamieszkania skazanego – przy wykorzystaniu urządzeń monitorujących jego zachowanie.
SDE może przyjmować różne formy:
▪️dozór stacjonarny (obowiązek przebywania w określonym miejscu i czasie),
▪️dozór mobilny (kontrola miejsca pobytu),
▪️dozór zbliżeniowy (kontrola odległości od określonych osób).
W praktyce odbywanie kary pozbawienia wolności następuje najczęściej w formie dozoru stacjonarnego.
📜 Warunki uzyskania SDE – stan prawny na 2026 r.
Zasady udzielania zezwolenia na odbywanie kary w systemie dozoru elektronicznego określa Kodeks karny wykonawczy (m.in. art. 43la k.k.w.).
Obecnie podstawowe przesłanki są następujące:
✔ kara pozbawienia wolności do 1 roku i 6 miesięcy,
lub
✔ kara do 3 lat, jeżeli do odbycia pozostaje maksymalnie 6 miesięcy
Dodatkowo konieczne jest spełnienie warunków formalnych:
🔹️posiadanie stałego miejsca pobytu,
🔹️zgoda pełnoletnich domowników,
🔹️odpowiednie warunki techniczne (np. zasięg),
🔹️brak negatywnej prognozy kryminologicznej,
🔹️brak przeszkód takich jak multirecydywa.
Sąd penitencjarny każdorazowo ocenia również, czy odbywanie kary w SDE pozwoli osiągnąć jej cele.
⏱️ Maksymalny okres odbywania kary w SDE
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, w systemie dozoru elektronicznego można odbywać karę maksymalnie do 1 roku i 6 miesięcy.
Naruszenie warunków dozoru (np. opuszczenie miejsca pobytu bez zgody) może skutkować uchyleniem zezwolenia i powrotem do zakładu karnego.
⚙️ Zmiany obowiązujące od 2026 r.
Od początku 2026 r. rozszerzono zastosowanie SDE m.in. poprzez możliwość:
✔️odbywania przerwy w karze w systemie dozoru elektronicznego,
✔️stosowania dozoru mobilnego w nowych sytuacjach procesowych.
To istotny krok w kierunku zwiększenia elastyczności systemu i jego praktycznego zastosowania.
📊 PLANOWANA NOWELIZACJA – III KWARTAŁ 2026
Najważniejsza zmiana, nad którą pracuje Ministerstwo Sprawiedliwości, dotyczy rozszerzenia dostępu do SDE.
Projekt (UD194) przewiduje:
➡️ zwiększenie limitu „pozostałej do odbycia kary”
obecnie: do 6 miesięcy
po zmianie: do 1 roku i 6 miesięcy
➡️ przy zachowaniu warunku, że:
całkowita kara nie przekracza 3 lat pozbawienia wolności
Zmiana ta ma zostać rozpatrzona przez Radę Ministrów w III kwartale 2026 r.
📌 Podsumowanie
System dozoru elektronicznego stanowi realną alternatywę dla odbywania kary w zakładzie karnym, pozwalając skazanemu funkcjonować w środowisku społecznym i zawodowym.
Planowana nowelizacja może znacząco zwiększyć liczbę osób uprawnionych do skorzystania z SDE – szczególnie tych, którzy odbywają końcowy etap kary.
📞 Masz pytania dotyczące dozoru elektronicznego?
Skontaktuj się z Kancelarią Adwokacką Adwokat Agnieszki Stefani w Częstochowie – pomożemy ocenić Twoją sytuację i przygotować wniosek o SDE.
Tel. +48 663 770 744 https://adwokatstefani.pl/prawo-karne/
