13/02/2026
📣Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 roku, sygn. SK 140/20 spowodował spore zamieszanie wśród emerytów, zwłaszcza z uwagi na publikowane w sieci, różnorodne informacje.
📝Przypomnieć należy, iż TK w ww. wyroku orzekł, że:
„Art. 25 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1251) w zakresie, w jakim dotyczy osób, które złożyły wniosek o przyznanie świadczeń, o których mowa w tym przepisie, przed 6 czerwca 2012 r., jest niezgodny z art. 67 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.”
Artykuł 25 ust. 1 b ustawy emerytalnej w obecnym brzmieniu stanowi:
„Jeżeli ubezpieczony pobrał emeryturę częściową lub emeryturę na podstawie przepisów art. 46, 50, 50a, 50e lub 184, a także art. 88 lub art. 88a ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela podstawę obliczenia emerytury, o której mowa w art. 24, ustaloną zgodnie z ust. 1, pomniejsza się o kwotę stanowiącą sumę kwot pobranych emerytur w wysokości przed odliczeniem zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i składki na ubezpieczenie zdrowotne.”
📍Reasumując, osoby które pobierały emerytury wcześniejsze, w tym np. górnicze, kolejowe, związane z pracą w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - w chwili przejścia na emeryturę w wieku powszechnym (po wprowadzeniu ww. przepisu do ustawy emerytalnej) otrzymały obniżone świadczenia o kwotę stanowiącą sumę kwot pobranych wcześniej emerytur w wysokości przed odliczeniem zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych i składki na ubezpieczenie zdrowotne.
🔺Z uwagi na uznanie ww. wyrokiem wskazanego przepisu za niezgodny z Konstytucją RP - Ubezpieczeni znajdujący się w analogicznej sytuacji, którzy wniosek o ww. świadczenia złożyli przed 6 czerwca 2012 roku a w późniejszych latach wnioskowali o emeryturę w wieku powszechnym - mogą złożyć wniosek o ponowne przeliczenie emerytury w wieku powszechnym z pominięciem przepisu uznanego za niezgodny z Konstytucją RP.
📌Niemniej jednak kwestia ta nie pozostaje bezsporna, bowiem Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzje odmowne – powołując się na fakt związany z tym, że wyrok Trybunału nie został do chwili obecnej opublikowany w Dzienniku Ustaw RP lub też na to, że ustawodawca nie uregulował tej materii systemowo. Na analogiczną argumentację powołują się także niektóre sądy powszechne już w toku zainicjowanych przez ubezpieczonych postępowań.
🔺Zaznaczyć należy, iż od momentu wydania wyroku przez TK upłynęło wiele miesięcy i wielu emerytów korzystając z drogi sądowej może pochwalić się w chwili obecnej korzystnymi dla nich prawomocnymi wyrokami, w konsekwencji czego uzyskali podwyższenie świadczenia emerytalnego oraz stosowne wyrównanie.
📖 Pamiętać trzeba o tym, iż do sytuacji każdego z emerytów podejść należy w pełni indywidualnie, tak by we właściwy sposób przeanalizować stan faktyczny i podjąć określone kroki prawne.