Kancelaria Radcy Prawnego Maria Kowieska

Kancelaria Radcy Prawnego Maria Kowieska Od 2009r. należę do OIRP w Białymstoku. Jako Radca Prawny współpracuję zarówno z podmiotami gospodarczymi oraz osobami fizycznymi.

Specjalizuje się w prawie bankowym, ochronie danych osobowych, prawie cywilnym i rodzinnym oraz gospodarczym

28/08/2026

🚗 POTRĄCIŁEŚ KOGOŚ LUB KTOŚ WJECHAŁ W CIEBIE? ZOBACZ, JAK CHRONI CIĘ UBEZPIECZENIE OC!

Wielu kierowców traktuje OC jak przykry obowiązek i kolejny podatek. Tymczasem ubezpieczenie OC (odpowiedzialności cywilnej) to Twoja najlepsza tarcza finansowa.

Dziś w prostych słowach wyjaśniam, jak działają te przepisy i o czym musisz pamiętać! 👇

1. Co tak naprawdę daje Ci posiadanie OC?

OC chroni Twój majątek. Jeśli z Twojej winy dojdzie do stłuczki lub wypadku, ubezpieczyciel pokryje koszty naprawy auta poszkodowanego, jego leczenia czy zniszczonego mienia (np. uszkodzonego płotu).
Bez OC musiałbyś zapłacić za wszystkie te szkody z własnej kieszeni – a w przypadku ciężkich obrażeń ciała koszty te sięgają często setek tysięcy, a nawet milionów złotych!

2. OC a AC (Auto Casco) – jaka jest różnica?

• OC (obowiązkowe): Chroni INNYCH przed skutkami Twoich błędów. Ubezpieczyciel płaci osobie, którą uszkodziłeś.
• AC (dobrowolne): Chroni CIEBIE i Twój samochód. Ubezpieczyciel wypłaci Ci pieniądze, gdy sam uszkodzisz swoje auto (np. wjedziesz w latarnię), gdy uszkodzi je grad lub gdy ktoś je ukradnie. (w tym przypadku trzeba zwrócić uwagę na zakres odpowiedzialności Ubezpieczyciela, szczegółowo opisany w ogólnych warunkach ubezpieczenia)

3. Kiedy ubezpieczyciel odmówi wypłaty lub zażąda zwrotu pieniędzy?

Przepisy chronią poszkodowanego, więc ubezpieczyciel niemal zawsze wypłaci mu pieniądze. ALE! W określonych sytuacjach ubezpieczyciel wypłaci odszkodowanie, a potem zgłosi się do Ciebie po całkowity zwrot tych środków (tzw. regres ubezpieczeniowy).

Stanie się tak, gdy:
• Wyrządziłeś szkodę umyślnie lub po spożyciu alkoholu / środków odurzających.
• Wszedłeś w posiadanie pojazdu wskutek przestępstwa (np. ukradłeś auto).
• Nie posiadałeś wymaganych uprawnień do kierowania pojazdem.
• Uciekłeś z miejsca zdarzenia.
Ponadto ubezpieczenie OC w ogóle nie pokryje szkód, które wyrządziłeś sam sobie (np. uszkodzenie własnego auta).

4. Kary za brak OC z Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego (UFG)

Nie warto ryzykować jazdy bez ważnej polisy. UFG nakłada surowe kary, które są powiązane z minimalnym wynagrodzeniem za pracę w danym roku kalendarzowym (dla samochodów osobowych pełna kara to równowartość 2-krotności płacy minimalnej).

Wysokość opłaty karnej zależy od długości przerwy w ubezpieczeniu:
• Do 3 dni – 20% pełnej kary,
• Od 4 do 14 dni – 50% pełnej kary,
• Powyżej 14 dni – 100% pełnej kary.

5. Na jakie roszczenia może liczyć poszkodowany?

Osoba poszkodowana w wypadku komunikacyjnym może ubiegać się o:
• Zwrot kosztów naprawy pojazdu lub innego mienia,
• Zwrot kosztów leczenia, rehabilitacji, zakupu leków i sprzętu medycznego,
• Zwrot kosztów przewozu do placówek medycznych oraz opieki osób trzecich,
• Zadośćuczynienie za doznaną krzywdę (ból fizyczny i cierpienie psychiczne),
• Renta (np. z tytułu utraty zdolności do pracy lub zwiększonych potrzeb).

6. A co, gdy poszkodowany zginie w wypadku?

Jeśli w wypadku ginie człowiek, prawo daje bliskim zmarłego możliwość ubiegania się o:
• Zadośćuczynienie za śmierć osoby bliskiej (za ból, samotność i cierpienie po stracie),
• Odszkodowanie za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej rodziny,
• Zwrot kosztów pogrzebu oraz stypy,
• Rentę alimentacyjną dla osób, wobec których na zmarłym ciążył obowiązek alimentacyjny (np. dla dzieci).

⚖️ Porada prawna na koniec: Pamiętaj, że decyzje ubezpieczycieli często zaniżają realną wartość szkody lub zadośćuczynienia. Jeśli uważasz, że przyznana kwota jest zbyt niska – warto skonsultować sprawę z radcą prawnym!

22/08/2026

W poprzednim wpisie omówiłam pierwsze kroki zaraz po śmierci bliskiej osoby.

Czas na część drugą, czyli jak krok po kroku przejść przez całe postępowanie spadkowe i uniknąć po drodze niepotrzebnych pułapek.

1. Co się dzieje, gdy zmarły zostawił testament?

Testament ma zawsze pierwszeństwo przed dziedziczeniem ustawowym (z mocy prawa). Jeśli zmarły sporządził testament (np. własnoręczny lub notarialny), spadek trafia do osób w nim wskazanych – nawet jeśli nie należą do najbliższej rodziny.
• Testament trzeba otworzyć i ogłosić – u notariusza lub w sądzie.
• Nie można „zignorować” testamentu – jeśli istnieje, to na jego podstawie ustala się spadkobierców.

2. Zachowek – kto ma do niego prawo i kiedy złożyć pozew?

Gdy zmarły pominął najbliższych w testamencie (albo rozdał majątek w darowiznach za życia), wchodzi w grę instytucja zachowku. To zabezpieczenie finansowe dla najbliższej rodziny.
• Kto ma prawo? Dzieci (lub wnuki), małżonek oraz rodzice zmarłego (jeśli byliby powołani do spadku z ustawy).
• Ile wynosi? Co do zasady 1/2 tego, co dana osoba otrzymałaby przy dziedziczeniu ustawowym (lub 2/3, jeśli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jest małoletni).
• Jaki jest termin? Roszczenie o zachowek przedawnia się z upływem 5 lat od ogłoszenia testamentu (lub od otwarcia spadku przy braku testamentu). Pozew warto złożyć przed upływem tego terminu!

3. Stwierdzenie nabycia spadku a dział spadku – jaka jest różnica?

To dwa zupełnie różne etapy, które często się myli:
• Stwierdzenie nabycia spadku (u notariusza jako Akt Poświadczenia Dziedziczenia lub w sądzie): odpowiada tylko na pytanie KTO i w jakim ułamku dziedziczy spadek. Nie dzieli konkretnych rzeczy (np. mieszkania czy samochodu).
• Dział spadku: to drugi krok, który odpowiada na pytanie CO DOKŁADNIE przypada poszczególnym spadkobiercom (np. Jan dostaje auto, a Anna mieszkanie z obowiązkiem spłaty Jana).

4. Jak przeprowadzić dział spadku?

Można to zrobić na dwa sposoby:
1. Zgodnie (u notariusza): Jeśli wszyscy spadkobiercy zgadzają się co do podziału majątku, umawiacie się do notariusza. To najszybsza i najmniej stresująca opcja.
2. Sądownie (gdy brak zgody): Składa się do sądu rejonowego wniosek o dział spadku. Sąd decyduje wtedy o przyznaniu poszczególnych składników lub nakazuje sprzedaż majątku i podział pieniędzy. W sądzie możesz złożyć również wniosek o zgodny dział spadku.

5. Długi spadkowe i odrzucenie spadku

Spadek to nie tylko majątek, ale również zobowiązania (kredyty, pożyczki, zaległości).

• Jeśli nic nie zrobisz, po 6 miesiącach przejmujesz spadek z dobrodziejstwem inwentarza (odpowiadasz za długi tylko do wartości przejętego majątku).
• Odrzucenie spadku powoduje, że jesteś traktowany tak, jakbyś nie dożył otwarcia spadku – nie dziedziczysz ani majątku, ani żadnych długów. Masz na to 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedziałeś się o powołaniu do spadku.

BARDZO WAŻNE: Co z dziećmi, gdy odrzucasz spadek?

Jeśli odrzucisz spadek, Twoje udziały przechodzą na Twoje dzieci (a potem wnuki)!

• Jeśli Twoje dzieci są pełnoletnie – one również muszą złożyć oświadczenie o odrzuceniu spadku w terminie 6 miesięcy.
• Jeśli dzieci są małoletnie – zgodnie z najnowszymi przepisami, jeśli odrzucasz spadek, a masz dzieci, zazwyczaj konieczne jest podjęcie odpowiednich kroków (często odrzucenie w ich imieniu jako przedstawiciel ustawowy). Nie zostawiaj tego na ostatnią chwilę!

Masz pytania dotyczące swojej sytuacji spadkowej? Pamiętaj, że każda sprawa jest inna i w skomplikowanych przypadkach warto skonsultować się indywidualnie.

17/08/2026

Co zrobić po śmierci bliskiego? Krok po kroku przez formalności spadkowe ⚖️

Śmierć bliskiej osoby to niezwykle trudny czas. Choć sprawy urzędowe i prawne są wtedy ostatnią rzeczą, o której chcemy myśleć, życie zmusza nas do stawienia im czoła. Dziś w prostych słowach wyjaśniam, jak krok po kroku uporządkować sprawy spadkowe.

KROK 1: Pierwsze formalności i dokumenty

Zanim w ogóle udasz się do sądu lub notariusza, musisz zgromadzić odpowiednie dokumenty. Bez nich formalności nie ruszą z miejsca. Co musisz przygotować?
• Akt zgonu spadkodawcy (to absolutna podstawa).
• Akty stanu cywilnego spadkobierców: akty urodzenia (dla dzieci/mężczyzn) oraz akty małżeństwa (dla mężatek, które zmieniły nazwisko).
• Testament – jeżeli zmarły go pozostawił.

KROK 2: Testament czy ustawa? Jaka to różnica?

To, jak będzie wyglądał podział majątku, zależy od istnienia testamentu.
• Dziedziczenie testamentowe: Ma pierwszeństwo. Jeśli zmarły zostawił ważny testament, spadek trafia do osób w nim wskazanych (nie muszą to być członkowie rodziny).
• Dziedziczenie ustawowe: Następuje wtedy, gdy testamentu nie ma. Wówczas kodeks cywilny sztywno określa kolejność dziedziczenia (w pierwszej kolejności małżonek i dzieci).

KROK 3: Gdzie załatwić sprawę? Sąd czy notariusz?

Mamy dwie drogi do wyboru. Różnią się czasem, kosztem i wymogami.

Opcja A: Szybka ścieżka u Notariusza (Akt Poświadczenia Dziedziczenia)
• Kiedy wybrać: Gdy wszyscy potencjalni spadkobiercy są w 100% zgodni co do podziału i mogą stawić się u notariusza osobiście w tym samym czasie.
• Jak to wygląda: Wizyta trwa zazwyczaj około godziny. Notariusz sporządza dokument na miejscu.

Opcja B: Droga Sądowa (Stwierdzenie Nabycia Spadku)
• Kiedy wybrać: Gdy między spadkobiercami jest konflikt, ktoś nie chce współpracować, mieszka za granicą i nie może przyjechać, albo gdy testament budzi wątpliwości.
• Jak to wygląda: Składa się wniosek do sądu rejonowego (właściwego dla ostatniego miejsca zamieszkania zmarłego). Czeka się na wyznaczenie rozprawy (od kilku tygodni do kilku miesięcy, w zależności od Sądu).

Ważne! Pamiętaj o terminie 6 miesięcy
Od momentu, w którym dowiedziałeś się o śmierci spadkodawcy, masz 6 miesięcy na złożenie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku (np. z powodu długów). Jeśli nic nie zrobisz, automatycznie przyjmujesz spadek z tzw. dobrodziejstwem inwentarza (czyli odpowiadasz za długi tylko do wysokości czystego majątku, który dziedziczysz).

Masz pytania dotyczące Twojej sytuacji spadkowej? Przepisy bywają zawiłe, a każda sprawa jest inna. Chętnie pomogę Ci przejść przez tę procedurę bez zbędnego stresu.

08/08/2026

Ubezwłasnowolnienie – co warto wiedzieć? Przewodnik krok po kroku.

To trudny, ale czasem niezbędny krok, by chronić osobę bliską, która ze względu na stan zdrowia nie jest w stanie samodzielnie kierować swoim postępowaniem.

Poniżej wyjaśniam najważniejsze kwestie prawne związane z tą procedurą.

Co to jest ubezwłasnowolnienie?

To formalne, sądowe ograniczenie lub całkowite pozbawienie danej osoby zdolności do czynności prawnych. Oznacza to, że osoba ta traci możliwość samodzielnego zaciągania zobowiązań (np. brania
kredytów, podpisywania umów) czy dysponowania majątkiem.

⚖️ W jakich przypadkach i wobec kogo można wnioskować?
Wniosek można złożyć wobec osoby, która ukończyła 13 lat. Warunkiem koniecznym jest występowanie:
• Choroby psychicznej
• Niedorozwoju umysłowego
• Innego rodzaju zaburzeń psychicznych (np. demencji, otępienia starczego, zaawansowanej choroby Alzheimera)
• Silnego uzależnienia od alkoholu lub narkotyków

Ważne: Sama choroba nie wystarczy. Musi ona powodować, że dana osoba kompletnie nie rozumie skutków swoich działań.

Co daje ubezwłasnowolnienie?
Jego głównym celem jest ochrona chorego – np. przed oszustami, wyłudzeniem majątku czy podejmowaniem skrajnie niekorzystnych decyzji finansowych.
• Ubezwłasnowolnienie całkowite: Dla osoby ustanawia się opiekuna, który reprezentuje ją we wszystkich sprawach życiowych i majątkowych.
• Ubezwłasnowolnienie częściowe: Osoba potrzebuje pomocy przy ważniejszych sprawach (np. sprzedaż nieruchomości), a sąd ustanawia dla niej kuratora.

Jak wygląda procedura krok po kroku?

1. Wniosek do sądu: Może go złożyć tylko najbliższa rodzina (małżonek, krewni w linii prostej, rodzeństwo) lub prokurator. Wniosek składa się do Sądu Okręgowego właściwego dla miejsca zamieszkania osoby, której sprawa dotyczy.

2. Badania lekarskie: Kluczowym elementem są opinie biegłych lekarzy (psychiatry, neurologa lub psychologa), którzy oceniają stan zdrowia pacjenta.

3. Wysłuchanie: Sąd osobiście rozmawia z osobą, której dotyczy wniosek, zazwyczaj w obecności biegłego.

4. Orzeczenie: Sąd analizuje dowody i podejmuje decyzję, kierując się wyłącznie dobrem osoby chorej.
Decyzja o wszczęciu takiej procedury zawsze wymaga dokładnej analizy sytuacji rodzinnej i zdrowotnej.
Masz pytania dotyczące przygotowania wniosku lub przebiegu rozprawy? Zapraszam do kontaktu w wiadomości prywatnej lub do komentarza. 💼⚖️

29/07/2026

Obowiązek alimentacyjny w świetle prawa: zakres, wina przy rozwodzie i odpowiedzialność karna

Jako radca prawny w mojej praktyce zawodowej często spotykam się z mitami narastającymi wokół prawa alimentacyjnego. Obowiązek ten nie ogranicza się wyłącznie do relacji rodziców względem małoletnich dzieci. Przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (k.r.o.) oraz Kodeksu karnego (k.k.) regulują te kwestie w sposób rygorystyczny.

Poniżej przedstawiam formalne podsumowanie kluczowych aspektów prawnych dotyczących alimentacji wraz z właściwymi podstawami prawnymi.

1. Kto i wobec kogo jest zobowiązany? (Art. 128, Art. 129, Art. 133 k.r.o.)
• Rodzice względem dzieci: Obowiązek ten wynika z konieczności zapewnienia dziecku środków na utrzymanie i wychowanie do momentu, aż będzie ono w stanie utrzymać się samodzielnie (art. 133 § 1 k.r.o.).
• Dorosłe dzieci względem rodziców: Ustawa nakłada na dorosłe dzieci obowiązek wsparcia rodziców, jeżeli ci znaleźli się w stanie niedostatku, czyli nie są w stanie samodzielnie zaspokoić podstawowych potrzeb życiowych (art. 133 § 2 k.r.o.).
• Małżonkowie względem siebie: Obowiązek ten istnieje zarówno w trakcie trwania małżeństwa w ramach przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny (art. 27 k.r.o.), jak i po rozwodzie (art. 60 k.r.o.).

2. Dlaczego wina przy rozwodzie ma kluczowe znaczenie dla alimentów? (Art. 60 k.r.o.)
Orzeczenie o winie za rozkład pożycia małżeńskiego bezpośrednio determinuje przesłanki i zakres żądania alimentów po rozwodzie:
• Wyłączna wina jednego małżonka: Małżonek wyłącznie niewinny może żądać alimentów od małżonka winnego, jeśli rozwód pociągnął za sobą istotne pogorszenie jego sytuacji materialnej (art. 60 § 2 k.r.o.). Nie musi znajdować się w niedostatku – wystarczy, że jego stopa życiowa uległa wyraźnemu obniżeniu.
• Brak orzekania o winie lub wina obopólna: W tych przypadkach rozwiedziony małżonek może żądać alimentów od drugiego wyłącznie wtedy, gdy znajdzie się w stanie niedostatku (art. 60 § 1 k.r.o.).

3. Kiedy obowiązek alimentacyjny wygasa? (Art. 133 k.r.o., Art. 60 § 3 k.r.o.)
• Usamodzielnienie się dziecka: Obowiązek rodziców wygasa w momencie, gdy dziecko uzyska zdolność do samodzielnego utrzymania się, np. ukończy edukację i podejmie pracę (art. 133 § 1 k.r.o.). Wiek 18 czy 26 lat nie stanowi automatycznej granicy prawnej.
• Zawarcie nowego małżeństwa: Obowiązek alimentacyjny między rozwiedzionymi małżonkami wygasa bezwzględnie w przypadku, gdy małżonek uprawniony do pobierania alimentów zawrze nowy związek małżeński (art. 60 § 3 k.r.o.).
• Upływ czasu (zasada 5 lat): Gdy rozwód orzeczono bez winy, obowiązek alimentacyjny zobowiązanego małżonka wygasa z mocy prawa po upływie 5 lat od dnia orzeczenia rozwodu, chyba że sąd ze względu na wyjątkowe okoliczności przedłuży ten termin (art. 60 § 3 k.r.o.).
• Śmierć: Obowiązek alimentacyjny ma charakter ściśle osobisty i wygasa z chwilą śmierci osoby uprawnionej lub zobowiązanej.

4. Co grozi za uchylanie się od płacenia alimentów? Odpowiedzialność karna (Art. 209 k.k.)
Uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego jest przestępstwem zagrożonym surowymi sankcjami:
• Odpowiedzialność podstawowa: Kto uchyla się od wykonania obowiązku alimentacyjnego określonego orzeczeniem sądowym, ugodą lub umową, a łączna wysokość powstałych zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych (najczęściej 3 miesięcy), podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku (art. 209 § 1 k.k.).
• Narażenie na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb: Jeżeli dłużnik swoim zachowaniem naraża osobę uprawnioną na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, zagrożenie karą wzrasta do 2 lat pozbawienia wolności (art. 209 § 1a k.k.).
• Konsekwencje cywilne i administracyjne: Obok odpowiedzialności karnej dłużnik musi liczyć się z egzekucją komorniczą, zajęciem wynagrodzenia, wpisem do rejestrów długów (KRD, BIG), a także zatrzymaniem prawa jazdy przez starostę.
5. Wykazywanie zasadności roszczeń przed sądem (Art. 135 k.r.o.)
W sprawach alimentacyjnych sąd zawsze waży dwie wartości: usprawiedliwione potrzeby osoby uprawnionej oraz zarobkowe i majątkowe możliwości osoby zobowiązanej (art. 135 § 1 k.r.o.). Kluczem do sukcesu procesowego jest skrupulatne udokumentowanie kosztów życia (faktury imienne, orzeczenia lekarskie, rachunki) oraz wykazanie realnego potencjału dochodowego drugiej strony.
Kwestie alimentacyjne wymagają indywidualnego podejścia oraz precyzyjnej analizy stanu faktycznego. Jeśli potrzebują Państwo profesjonalnego wsparcia prawnego w sporządzeniu pozwu, obronie przed roszczeniami lub reprezentacji przed sądem, zapraszam do kontaktu z Kancelarią.

20/07/2026

Chcesz uniknąć niespodzianek w sądzie? Zobacz, jakie konkretne przepisy regulują nowe prawo spadkowe!

Ostatnie reformy Kodeksu cywilnego to nie tylko teoria. To twarde paragrafy, które bezpośrednio wpływają na to, kto przejmie Twój majątek, jak szybko odrzucisz długi i kogo możesz pozbawić prawa do dziedziczenia.

Zobacz, co dokładnie wpisało się w polskie prawo:

1. Zawężenie kręgu spadkobierców ustawowych
• Przepis: art. 934 § 2 i § 3 Kodeksu cywilnego.
• Co się zmieniło: Jeśli dziadkowie spadkodawcy nie dożyli otwarcia spadku, udział spadkowy przypada ich dzieciom (wujom, ciotkom) w częściach równych. Jeżeli dziecko dziadków nie dożyło otwarcia spadku, jego udział przypada jego dzieciom (czyli rodzeństwu ciotecznemu/stryjecznemu). Dalej krąg się zamyka.
• Wpływ na Ciebie: Wyeliminowano z dziedziczenia tzw. cioteczne lub stryjeczne wnuki. Koniec z paraliżem postępowań i poszukiwaniem przez sąd skrajnie dalekich krewnych.

2. Nowe przesłanki uznania za niegodnego dziedziczenia
• Przepis: art. 928 § 1 pkt 4 i 5 Kodeksu cywilnego.
• Co się zmieniło: Do katalogu przyczyn rażącego naruszenia zasad współżycia społecznego dodano:
o pkt 4: uporczywe uchylanie się od wykonywania obowiązku alimentacyjnego wobec spadkodawcy.
o pkt 5: uporczywe uchylanie się od wykonywania obowiązku pieczy (opieki) nad spadkodawcą.
• Wpływ na Ciebie: Osoba, która porzuciła schorowanego rodzica lub nie płaciła na niego zasądzonych alimentów, może zostać na wniosek innych spadkobierców całkowicie odsunięta od spadku przez sąd.

3. Rewolucja w odrzucaniu spadku w imieniu małoletniego dziecka
• Przepis: art. 101 § 4 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (w zw. z art. 640¹ Kodeksu postępowania cywilnego).
• Co się zmieniło: Jeżeli dziecko powołane jest do dziedziczenia wskutek uprzedniego odrzucenia spadku przez rodzica, czynność ta (odrzucenie długu w imieniu dziecka) nie wymaga zgody sądu opiekuńczego, o ile jest dokonywana za zgodą drugiego rodzica, któremu przysługuje władza rodzicielska.

Wpływ na Ciebie: Błyskawiczna procedura u notariusza. Oszczędzasz miesiące oczekiwania na rozprawę sądową i chronisz swoje dziecko przed długami "od ręki".

Pamiętaj o terminach!
Zgodnie z art. 1015 § 1 Kodeksu cywilnego, oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku musi być złożone w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania.

Prawo spadkowe staje się prostsze, ale każdy przypadek rodzinny jest inny. Jeśli nie masz pewności, czy poprawnie zabezpieczasz interesy swoje i swoich dzieci – zapraszam do kontaktu. ⚖️💼

10/07/2026

Zmiany w prawie pracy 2026 – co musisz wiedzieć jako pracownik i pracodawca?

Ostatnie miesiące przyniosły zmiany w Kodeksie pracy. Niektóre z nich weszły w życie z początkiem roku, inne w kolejnych miesiącach roku.

1. Koniec z „papierologią” – e-wnioski kadrowe w pełni legalne
Od 27 stycznia 2026 roku dotychczasowy wymóg formy pisemnej został oficjalnie zastąpiony „postacią papierową lub elektroniczną”.
• Dla Pracownika: Koniec z drukowaniem i ręcznym podpisywaniem wniosków o urlop bezpłatny, zmianę rozkładu czasu pracy czy odpracowanie wyjścia prywatnego. Teraz wszystko możesz załatwić legalnie mailowo lub przez system kadrowy.
• Dla Pracodawcy: Ogromne ułatwienie i oszczędność czasu. Elektronicznie można teraz m.in. przekazywać informacje o monitoringu, konsultować wypowiedzenia ze związkami czy potwierdzać zapoznanie się z przepisami BHP. Czas zaktualizować wewnętrzne regulaminy!

2. Reforma PIP i walka z „fikcyjnym B2B” oraz zleceniami
Od 8 lipca 2026 roku Państwowa Inspekcja Pracy zyskała potężne, nowe narzędzia do walki z zastępowaniem umów o pracę umowami cywilnoprawnymi i B2B.
• Dla Pracownika: Jeśli Twoja umowa B2B lub zlecenie nosi cechy etatu (stałe godziny, nadzór szefa, konkretne miejsce pracy), inspektor PIP może nakazać zmianę tej umowy w klasyczny etat. Zyskujesz pełną ochronę Kodeksu pracy i prawo do urlopu.
• Dla Pracodawcy: Ryzyko kontroli znacząco wzrosło, a maksymalne kary za wykroczenia przeciwko prawom pracowniczym podwojono aż do 60 000 zł! Dobra wiadomość? Przedsiębiorca może wystąpić do PIP o tzw. interpretację indywidualną, aby upewnić się, czy obecny model zatrudnienia jest w 100% legalny.
3. Jasne zasady wypłaty ekwiwalentu za urlop
Nowelizacja doprecyzowała też moment wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop przy rozstaniu z pracownikiem.
• Dla Pracownika: Masz gwarancję, że pieniądze za niewykorzystany urlop otrzymasz najpóźniej w ciągu 10 dni od zakończenia pracy (lub w standardowym dniu wypłaty pensji).
• Dla Pracodawcy: Koniec ze sporami interpretacyjnymi. Przepisy dają bezpieczny czas na precyzyjne i bezsporne wyliczenie kwoty ekwiwalentu, co minimalizuje ryzyko błędów i kar ze strony PIP.

Rok 2026 stawia na nowoczesność (cyfryzację) oraz wyrównywanie szans na rynku pracy. Pracownicy zyskują lepszą ochronę i szybszy awans urlopowy, a pracodawcy muszą pilnie zweryfikować swoje procedury rekrutacyjne i umowy z podwykonawcami.

Adres

Stacyjna 6
Biała Podlaska
21-500

Godziny Otwarcia

Wtorek 09:00 - 16:00
Czwartek 09:00 - 16:00

Strona Internetowa

Ostrzeżenia

Bądź na bieżąco i daj nam wysłać e-mail, gdy Kancelaria Radcy Prawnego Maria Kowieska umieści wiadomości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu i możesz zrezygnować z subskrypcji w dowolnym momencie.

Skróty

Udostępnij