16/12/2025
Төр, захиргааны байгууллага, дарга нарын чадавхгүйгээс үүдсэн хүний эрхийн ноцтой зөрчлүүдийг манай иргэд хэвийн зүйл гэж хүлээн зөвшөөрдөг болсоноор иргэдийн өөрсдийн эрүүл мэнд ноцтой эрсдэлд орсоныг өвчин тусч хохирсоныхоо дараа ойлгож байна. Нэгэнт хүнд өвчин туссан хүн агаарын бохирдол, эмнэлгийн тусламж үйлчилгээний чанар, хүртээмж, хот суурин газрын төлөвлөлт, төлөөлөгчдийн байгууллагаараа уламжлан төрийг удирдах хэрэгт оролцох эрх, хүний эрүүл мэндийг доройтуулан зөрчигдөж буй бусад хууль тогтоомжуудын талаар гомдлох бус өвчинтэйгээ тэмцээд дуусдаг. Өнөөдрийн байдлаар иргэдийн эрх ашиг шууд зөрчигдөж байгаа наад захын хуулиуд:
Монгол Улсын Үндсэн хуулийн 2.16.2 эрүүл, аюулгүй орчинд амьдрах, орчны бохирдол, байгалийн тэнцэл алдагдахаас хамгаалуулах эрхтэй;
Монгол Улсын Үндсэн хуулийн 2.16.6 эрүүл мэндээ хамгаалуулах, эмнэлгийн тусламж авах эрхтэй. Иргэдэд эмнэлгийн төлбөргүй тусламж үзүүлэх болзол, журмыг хуулиар тогтооно;
Монгол Улсын Үндсэн хуулийн 2.16.9 шууд буюу төлөөлөгчдийн байгууллагаараа уламжлан төрийг удирдах хэрэгт оролцох эрхтэй. Төрийн байгууллагад сонгох, сонгогдох эрхтэй. Сонгох эрхийг арван найман наснаас эдэлнэ. Сонгогдох насыг төрийн зохих байгууллага, албан тушаалд тавих шаардлагыг харгалзан хуулиар тогтооно;
Эрүүл ахуйн тухай хуулийн 2.5.1 Хот, суурин газрын төлөвлөлт, барилга байгууламж нь хүний эрүү1.1.Энэ хуулийн зорилт нь усны нөөц, түүний сав газрыг хамгаалах, зохистой ашиглах, нөхөн сэргээхтэй холбогдсон харилцааг зохицуулахад оршино гэж хуульчилжээ.
Агаарын бохирдол, хөрсний бохирдол, замын түгжрэл, хот төлөвлөлтиин алдаатай бодлогоос болж иргэдэд стрессээс үүдэлтэй сэтгэцийн эмгэг, зүрх судасны өвчлөл, нас баралт, утаанаас үүдэлтэй ханиад томуу, бүх төрлийн хорт хавдарын өвчлөл, нас баралт зонхилж байна.
Хууль хэрэгжүүлж, улс орноо, иргэдийнхээ хуульд заасан эрхийг хамгаалж чадахгүй байгаа шат шатны удирдлагууддаа хуулийн дагуу шаардлага тавьдаг, тэр албан тушаалд нь тэнцэх хүнийг сэлгэн ажиллуулах санал хүсэлтийг шуурхай авч хэрэгжүүлдэг механизмтай болох нэн шаардлагатай байна.