18/10/2025
နို့တစ် အကြောင်း တစေ့တစောင်း✍️
နို့တစ်စာပေးကြရာဝယ် ----
- နို့တစ် (၃) မျိုးရှိပါသည်။
(1) Actual notice
(2)Constructive notice
(3) Notice to agent.
(1)Actual notice
လူတစ်ဦးတစ်ယောက်အား
အသိပေးလိုသည့်အကြောင်းအရာကို
အမှန်တကယ် ထိုအသိပေးလိုသူက
သိရှိစေခြင်းဖြစ်သည်။
၎င်းနို့တစ်စာမျိုးကို အမှန်တကယ်
အသိပေး အကြောင်းကြားနို့တစ်စာဟု
ခေါ်ပါသည်။
-နို့တစ်စာပေးခြင်း၏ရည်ရွယ်ချက်မှာ
တရားမစွဲမှီ တရားစွဲခံရမည့်သူအား
မိမိချေပရန်ရှိသည့် အချက်များနှင့်
ပါတ်သက်ပြီး အဆင်သင့်ရှိနေစေရန်
ဖြစ်သည်ဟု ---
**** ၁၉၆၈-ခု၊ မတစ း၃၀၃။
( ဦးသန်းမောင် နှင့် ဦးသောင်း)
အမှုတွင် ထုံးပြုထားပါသည်။
အမှုသည်အချင်းချင်း တစ်ဦးကတစ်ဦးကို
ဥပဒေအရလည်းကောင်း၊ ပဋိညာဉ်အရ
လည်းကောင်း တရားစွဲဆိုရန် အကြောင်း
စတင်သည့်နေ့ရက်ကိုပေါ်လွင်ရန်အတွက်လည်းကောင်းးစည်းကမ်းသတ်ကိစ္စအတွက်လည်းကောင်း၊နို့တစ်စာပေးကြရပါသည်။
ထို့အတူ တခါတရံ ကြိုတင်၍ ညှိနှိုင်းပြေလည်မှုများရှိပါက ယင်းပြေလည်မှုကိုထင်ရှားစေရန် နို့တစ်စာများပေးပို့ကြပါသည်။
ထိုသို့နို့တစ်စာပေးပို့ရာတွင် ဥပဒေအရပေးပို့ခြင်းဖြစ်ပါက ပြဌါန်းဥပဒေနှင့်အညီဖြစ်ရန်၎င်း၊ ပဋိညာဉ်အရပေးပို့ခြင်းဖြစ်ပါကပဋိညာဉ်နှင့်အညီသော်လည်းကောင်းဖြစ်ရန်လိုအပ်ပါသည်။
(. The Indian Conveyancer By
R B P C MOGHA , 2.nd Edition
P.375,
တရားမမှုများတွင် တရားစွဲရန်အကြောင်း
Cause of action ပေါ်မှ တရားစွဲ
ရသည်။
တရားစွဲရန်အကြောင်း ဆိုသည်မှာ
တရားလိုအနေဖြင့် မိမိရထိုက်သော
အခွင့်အရေးကို တရားရုံးကချမှတ်ပေးနိုင်ရေး အတွက်သက်သေထူရန် လိုအပ်သည့်အကြောင်းချင်းရာအချက်အလက်တို့ဖြစ်ကြောင်းကို --
**** ၁၉၆၃-ခု၊ မတစ၊၆၅၄။
( ဒေါ်မြ နှင့် ကိုမောင်သန်း )
အမှုတွင်ထုံးပြုထားပါသည်။
သက်သေထူရန်လိုသည့်အကြောင်းချင်းရာအချက်အလက်တွင် တရားလိုက ၎င်းရသင့်သည့်အခွင့်အရေးကို တရားစွဲခံရမည့်သူအားအသိပေးတောင်းဆိုသော်လည်း မလိုက်လျော ငြင်းပယ်ခြင်း ဆိုသည့်အချက်လည်း တစ်ချက်အပါ အဝင်ဖြစ်သည်။
(2)Constructive notice
လူတစ်ဦးတစ်ယောက်က ၎င်းထံ
အကြောင်းကြားသည်ကို သိရှိလိုလျင်၊
ထိုက်သင့်သည့်အားလျော်စွာ အာရုံ
စူးစိုက်ရှာဖွေခြင်းပြုပါက သိနိုင်မည်ဖြစ်ပါလျက် ထိုသို့ မပြုပဲ မကြောင်းမဲ့ ရှောင်လွှဲနေလျင် သို့မဟုတ် အရမ်းပေါ့ဆစွာနေလျင် အမှန်တကယ် မသိသည့်တိုင်သိရှိသည့် သဘောသက်ရောက်သည်။
ထိုသူအားတိုက်ရိုက်အသိပေးခြင်း မဟုတ်သော်လည်း “ သိရှိပြီးဖြစ်သည်ဟု ”မှတ်ယူနိုင်သည့် နို့တစ်စာကိုခေါ်သည်။
(3)Notice to agent
ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦး သို့မဟုတ်
၎င်း၏လုပ်ငန်းတာဝန်များဆောင်ရွက်
နေချိန်တွင် နို့တစ်စာပေး၍ ၎င်းကိုယ်စားလှယ်က
-နို့တစ်စာကိုလက်ခံရရှိသည့်အခါ
ထိုကိုယ်စားလှယ်က ၎င်း၏ အကြီး အကဲအားဆက်သွယ်အကြောင်းကြား သည်ဖြစ်စေ၊ အကြောင်းမကြားသည်ဖြစ်စေ၎င်း၏ အကြီးအကဲက သိရှိပြီးဖြစ်သကဲ့သို့မှတ်ယူခွင့်ရှိသော နို့တစ်စာအမျိုးအစား ဖြစ်သည်။
---နို့တစ်စာများတွင်ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးချင်းထံပေးသောနို့တစ်စာကိုယခုအခါ စာတိုက်မှ မှတ်ပုံတင်၍ပေးပို့
ကြသည်များပါသည်။
ထိုသို့မှတ်ပုံတင်ပြီးပေးပို့ပြီးပါက
အပို့ခံရသူထံ ပေးပို့ထားပြီးဖြစ်
သည်ဟုမှတ်ယူရမည်ဖြစ်ပါသည်။
အများပြည်သူသိရှိရန်ကြော်ငြာသောနို့တစ်ကို ယခုအခါ သတင်းစာတွင်ကြော်ငြာခြင်းပြုကြသည်သာများပါသည်။
ဥပဒေအရ မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်းတွင်
ထည့်သွင်းကြော်ငြာရသည့် နို့တစ်စာ
များလည်းရှိပါသည်။
တရားရုံးလက်စွဲအပိုဒ် ၁၀၀၂ တွင်
ဖေါ်ပြညွှန်ကြားထားသည့်အတိုင်း
ဆောင်ရွက်ကြရပါမည်။
မြန်မာနိုင်ငံပြန်တမ်းတွင် နို့တစ်စာများ၊
အမိန့်စာများကို ထည့်သွင်းကြော်ငြာရန်
တရားဘက်ဆိုင်ရာ / အများဆိုင်ရာ
ပုံစံ -၂၈ ဖြင့်ရေးသားပေးပို့ရပါသည်။
~~~~~~~
-နို့တစ်စာအကြောင်း
တင်ပြချက်(၃)
ပစ္စည်းလွှဲပြောင်းခြင်းအက်ဥပဒေပုဒ်မ-၁၀၆တွင် စာတိုက်မှ ပေးပို့ရမည်ဆိုသောပြဌါန်းချက်မှာ နို့တစ်စာ တရားဝင်ဖြစ်စေရန် ဥပဒေရေးဆွဲသူများက ရည်ရွယ်ရင်းဖြစ်သည်။အယူခံတွင် ၁၂-၁၁-၅၄ရက်
နေ့စွဲဖြင့်ပေးပို့သောနို့တစ်စာသည် ၁၇-
၁၂-၅၄ရက်နေ့၌ရောက်ရှိသဖြင့် ငှါးရမ်းလမကုန်မှီ ၁၅ရက်ထက်မနည်းလျော့ နည်း၍ရောက်ရှိသဖြင့် တရားမဝင်ကြောင်း ချေပသည်။ပစ္စည်းလွှဲပြောင်းခြင်းအက်ဥပဒေပုဒ်မ-၁၀၆ အရ လစဉ်ငှါးရမ်းမှုတွင် အငှါးချထားသည့်လစေ့ကုန်သည့် ရက်မတိုင်မှီ ၁၅ရက်ကြိုတင်၍နို့တစ်စာပေးပို့ရမည်ဆိုသော
ပြဌါန်းချက်မှာ နို့တစ်စာ လက်ခံရရှိသူ
အိမ်ငှါးအနေဖြင့် ကြိုတင်၍ အခြားနေရာထိုင်ခင်းတခုကိုပြောင်း၍ရှာဖွေချိန် ရရန်အတွက် လည်းကောင်း၊နို့တစ်စာလက်ခံရရှိသူအိမ်ရှင်အနေဖြင့် အခြားအိမ်ငှါးတဦးဦးကိုထပ်မံရှာဖွေ ချိန်ရရှိရန်အတွက်လည်းကောင်း
မြင်သည်ဟု ---
**** ၁၉၅၉-ခု၊ မတစ ၊ လွှတ်တော်၊၄၆။
( ဝေါင်ခိုင်ဖွန်း နှင့် ချန်ကင်းဂွမ် ) အမှုတွင်ထုံးပြုထားသည်။
-နို့တစ်စာပေးခြင်း၏ရည်ရွယ်ချက်သည်အိမ်ငှါးအား ၎င်း၏ပျက်ကွက်မှုနှင့် အိမ်ရှင်၏ဆန္ဒကိုထင်ရှားသိစေရန်ဖြစ်သည်။
ထိုကဲ့သို့သိစေလျင် နို့တစ်စာတွင်
အနည်းငယ်ချို့ယွင်းကာမျှနှင့် ထိုနို့တစ်စာသည် မပျက်ပျယ်ကြောင်းကို -----
*၁၉၆၄-ခု၊ မတစ ၊၈၉၀။
( ဒေါက်တာဒင်နစ်ချန်ဒရာဒတ် နှင့်
ပစ္စည်းထိန်းဝန် ) အမှုတွင်ထုံးပြုသည်။
မြို့ပြဆိုင်ရာငှါးရမ်းခကြီးကြပ်ရေးအက်ဥပဒေပုဒ်မ-၁၂(၁)(က) အရ အိမ်ရှင်က နို့တစ်စာပေးသည့် ရည်ရွယ်ချက်မှာ နှင်ထုတ်ပေးစေလိုမှု
စွဲဆို၍ အိမ်ငှါးကိုနှင်ထုတ်ပြီး ဥပစာကို
ပြန်လည်ရရှိစေရန်အတွက် ဖြစ်သည်ဟု---
****၁၉၄၉-ခု၊ မတစ ၊လွှတ်တော်၊၅၉၄။
( အက်စ်၊အမ်၊ဘိုလတ် နှင့် အိတ်ခ်ျ၊
ဖါနန်ဒတ်ဇ် ) အမှုတွင်ထုံးပြုသည်။
တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ-၈၀ အရ
နို့တစ်စာပေးရခြင်း၏ရည်ရွယ်ချက်မှာ
အစိုးရအနေဖြင့်ဖြစ်စေ၊ အစိုးရ အရာထမ်းအနေဖြင့်ဖြစ်စေ တရားဆိုင်ပြိုင်ခြင်း မပြုပဲတရားဝင်အောင် ပြန်လည်ဆောင်ရွက်စေရန်နှင့် ရုံးပြင်ပတွင် ကျေအေးပြီးပြတ်စေရန် အခွင့်အရေးပေးခြင်းဖြစ်သည်ဟု--
**** 1959(2)All.561 .(1960)AA.420.
( UP Government Vs Nanhoomal)
တွင် ထုံးပြုထားသည်။
~~~~~~~
☎️09-755850375
