27/09/2024
Η τηλεμαχία των έξι υποψηφίων Προέδρων του ΠΑ.ΣΟ.Κ. – Κίνημα Αλλαγής κατέδειξε ότι η Δημοκρατική Παράταξη διαθέτει εκείνα τα πολιτικά χαρακτηριστικά, που μπορούν να συντελέσουν στη δημιουργία μιας νέας εποχής για τη χώρα, υπό την έννοια ότι απώτερος σκοπός είναι η ενίσχυση του αντίπαλου πόλου απέναντι σε μία «αυταρχική» και «αλαζονική» Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Φυσικά, ανεξαρτήτως προτιμήσεως σε πρόσωπα, όλοι οι υποψήφιοι Πρόεδροι υπόκεινται πλέον σε αυστηρή κριτική αναφορικά με όσα λένε ή όσα τελικά επιλέγουν να μην πουν, καθώς και σε όσα – ανεπίτρεπτα – δεν γνωρίζουν, αφ’ ης στιγμής η διεκδίκηση της ηγεσίας ενός πολιτικού κόμματος με βαριά ιστορία, αλλά και με την ελπίδα ότι αυτό θα καταστεί πάλι πρωταγωνιστής των πολιτικών εξελίξεων, προϋποθέτει τουλάχιστον γνώση σε ορισμένα ζητήματα εξαιρετικής σπουδαιότητας. Ένα τέτοιο ζήτημα αποτελεί η προάσπιση των εθνικών μας συμφερόντων και της εδαφικής μας ακεραιότητας απέναντι στον αδιάκοπο αναθεωρητισμό της Τουρκίας και των αξιώσεων που προβάλλει συνεχώς στο Αιγαίο και όχι μόνο. Απέναντι σε αυτές τις διαιωνίζουσες παράνομες αξιώσεις η πολιτική ηγεσία της χώρας διαχρονικά επικαλείται το Διεθνές Δίκαιο. Τελευταία, ακούμε συχνά από την Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας την προσφυγή για την επίλυση της διαφοράς μας με την Τουρκία – σημειώνεται ότι η Ελλάδα υπολαμβάνει ως μοναδική της διαφορά με την Τουρκία την υφαλοκρηπίδα, ήτοι οριοθέτηση θαλάσσιας ζώνης, ενώ η ρητορική της Τουρκίας συντίθεται από πληθώρα διαφορών, με σημαντικότερη εξ αυτών την αμφισβήτηση της εθνικής μας κυριαρχίας – στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Άλλωστε, η κοινή προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης με την υπογραφή συνυποσχετικού αποτελεί πάγια θέση της Νέας Δημοκρατίας και μάλιστα η βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας, Ντόρα Μπακογιάννη, το έτος 2019 υποστήριζε σθεναρά την προοπτική αυτή. Το αν τελικά ορισμένοι πολιτικοί της χώρας σε θέματα εξωτερικής πολιτικής έχουν επίγνωση τι λένε και πως, καθώς και αν τα όσα διατυπώνουν δημόσια, εγκυμονούν διάφορους κινδύνους για τα εθνικά συμφέροντα, είναι ένα θέμα που θα αναλυθεί κατωτέρω. Αυτό που προβλημάτισε ιδιαίτερα στην υπό κρίση τηλεμαχία, ήταν ότι όλοι οι υποψήφιοι Πρόεδροι του ΠΑ.ΣΟ.Κ. – Κίνημα Αλλαγής στον θεματικό άξονα της εξωτερικής πολιτικής και σε ερωτήσεις που υποβλήθηκαν αναφορικά με το υπό κρίση θέμα, έδειχναν να μην γνωρίζουν βασικές πτυχές του συγκεκριμένου προβλήματος, περιοριζόμενοι σε αοριστολογίες και ανακρίβειες. Προφανώς, μία τέτοια στάση δεν περιποιεί τιμή σε κανέναν υποψήφιο Πρόεδρο, που επιδιώκει να ηγηθεί ενός τέτοιου κομματικού σχηματισμού, λαμβανομένου υπόψη ότι στην τελευταία περιλαμβάνονται μέλη και φίλοι, που έχουν πολιτική κρίση και άποψη. Ειρήσθω εν παρόδω ότι δεν αναμένεται από έναν πολιτικό να είναι παντογνώστης τέτοιων ειδικών διεθνών ζητημάτων, αλλά για το συγκεκριμένο, οι γαλουχηθέντες επί πολλά έτη στο πολιτικό προσκήνιο και σε θέσεις εξουσίας πολιτικοί του ΠΑ.ΣΟ.Κ. θα έπρεπε να γνωρίζουν στοιχειώδη, τουλάχιστον, πράγματα, όταν ψελλίζουν περί Διεθνών Δικαστηρίων, κοινών προσφυγών και συνυποσχετικών, εκτός κι αν σκοπίμως αποκρύπτουν τόσο από τη βάση τους όσο και από τον ελληνικό λαό, που θα κληθούν ν’ αντιπροσωπεύσουν κατά κοινή επιθυμία τους στο ελληνικό κοινοβούλιο κάποια στιγμή, την αλήθεια.
Ερωτηματικά προκαλεί το γεγονός για παράδειγμα ότι ο νυν Πρόεδρος, Νίκος Ανδρουλάκης, υπερηφανεύθηκε προεχόντως για την απόφαση του Ελσίνκι της 10ης-11ης Δεκεμβρίου 1999 του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου περί διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, λόγω του ότι στη διακυβέρνηση της χώρας βρισκόταν το ΠΑ.ΣΟ.Κ., στο οποίο συζητήθηκαν οι όροι ένταξης ορισμένων κρατών, μεταξύ των οποίων και της Τουρκίας στην ευρωπαϊκή οικογένεια. Υπενθυμίζεται ότι στα συμπεράσματα στα οποία κατέληξε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο περιλαμβανόταν όσον αφορά τις προϋποθέσεις για την ένταξη της Τουρκίας η επίλυση συνοριακών διαφορών και συναφών θεμάτων στην περιοχή του Αιγαίου. Συνεπώς, όχι μία διαφορά (υφαλοκρηπίδα), αλλά περισσότερες! Μάλιστα, τις διαφορές αυτές θα έπρεπε τα δύο κράτη να επιλύσουν ειρηνικά, αλλά και με προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Επιπροσθέτως, απορίες προκαλεί και η θέση του κ. Χάρη Δούκα επί του θέματος. Στην ιστοσελίδα που έχει δημιουργήσει για την προβολή της υποψηφιότητάς του και αναφορικά με τις θέσεις του σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής αναφέρεται χαρακτηριστικά «Επιδιώκουμε την επίλυση της μοναδικής μας διαφοράς με την Τουρκία – την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ – με βάση τους κανόνες του Διεθνούς Δικαίου και την Σύμβαση για το Δίκαιο της θάλασσας, με κοινή προσφυγή στο Δικαστήριο της Χάγης.».
Καταρχάς, πρέπει να διευκρινιστεί ότι μονομερής προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης δεν προβλέπεται, παρά μόνο αν έχει καταρτιστεί συνυποσχετικό και πάλι όμως η κρίση για το αν μια μονομερής προσφυγή από ένα κράτος είναι παραδεκτή, ανήκει στο Διεθνές Δικαστήριο. Δευτερευόντως, προαναφέρθηκε ότι η κοινή προσφυγή αποτελεί πάγια θέση της Νέας Δημοκρατίας. Ωστόσο, η κοινή προσφυγή, επειδή η Τουρκία δεν έχει αποδεχθεί τη δικαιοδοσία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης, προϋποθέτει την κατάρτιση συνυποσχετικού στο οποίο θα περιγράφεται και το ακριβές αντικείμενο της διαφοράς. Αναφέρθηκε ήδη ότι η Τουρκία θέτει διάφορα ζητήματα, τα οποία προφανώς και δεν αποδεχόμαστε, οπότε ποιους όρους θα περιλαμβάνει το συνυποσχετικό που θα καταρτιστεί με την Τουρκία; Περαιτέρω, το συνυποσχετικό αποτελεί μια ειδική συμφωνία, η οποία πρέπει να υποβληθεί στη Γραμματεία του Διεθνούς Δικαστηρίου, προκειμένου το τελευταίο να εξετάσει πρωτίστως το παραδεκτό της κοινής προσφυγής. Για την κατάρτιση αυτής της συμφωνίας ποιος τελικά θα αποφασίσει και από ποιον θα εγκριθεί και επικυρωθεί; Νομιμοποιείται, κατόπιν πρότασης και εισήγησης της εκάστοτε κυβέρνησης η Εθνική Αντιπροσωπεία να υπερψηφίσει μία τέτοια συμφωνία, που άπτεται άμεσα των ζωτικών συμφερόντων του ελληνικού λαού ή θα ερωτηθεί και ο ελληνικός λαός μέσω, προφανώς, δημοψηφίσματος; Εκτός των άλλων, υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα με την προσχώρηση και την αποδοχή της υποχρεωτικής δικαιοδοσίας του Διεθνούς Δικαστηρίου το 1994, συγχρόνως διατύπωσε και επιφύλαξη, και μάλιστα το 2015 διατύπωσε νέα επιφύλαξη ως προς τη δικαιοδοσία του Διεθνούς Δικαστηρίου αναφορικά με την εξαίρεση ορισμένων διαφορών, μεταξύ των οποίων και διαφορών που σχετίζονται με το εύρος και τα όρια της χωρικής θάλασσάς της και του εναέριου χώρου της. Η ουσιαστική έννοια της επιφύλαξης έγκειται στο γεγονός ότι το αντίδικο κράτος μπορεί να την επικαλεστεί ενώπιον του Διεθνούς Δικαστηρίου σε περίπτωση μονομερούς προσφυγής από ένα κράτος που έχει διατυπώσει την επιφύλαξη αυτή, με συνέπεια το Δικαστήριο να κηρύξει εαυτόν αναρμόδιο. Αυτό συνέβη το 1978 στην περίπτωση της Υφαλοκρηπίδας του Αιγαίου (Ελλάδα κατά Τουρκίας), όπου η Ελλάδα, μετά το κοινό ανακοινωθέν των πρωθυπουργών Ελλάδος και Τουρκίας στις Βρυξέλλες στις 31 Μαΐου του 1975 θεώρησε ότι είχε δικαίωμα να προσφύγει μονομερώς, προσδίδοντας στο κοινό αυτό ανακοινωθέν την ιδιότητα συνυποσχετικού, όπως αυτο περιγράφηκε ανωτέρω. Αποτέλεσμα ήταν η μονομερής προσφυγή που κατατέθηκε το 1976 να απορριφθεί ως απαράδεκτη λόγο αναρμοδιότητας του Δικαστηρίου και για τον επιπρόσθετο λόγο ότι βάση για τη δικαιοδοσία του Δικαστηρίου αποτέλεσε μια παλιά σύμβαση, ήτοι η Γενική Πράξη της Γενεύης του 1928 στην οποία είχαν προσχωρήσει και τα δύο κράτη και μάλιστα η Ελλάδα το 1931 – η Σύμβαση Δικαίου της Θάλασσας υπεγράφη το 1982 στο Montego Bay της Τζαμάικα και άρχισε να ισχύει το 1994 – στην οποία όμως η Ελλάδα είχε διατυπώσει επιφύλαξη ως προς ορισμένες διαφορές που θα εξαιρούνται από τη διαδικασία που περιγράφεται στη Γενική Πράξη.
Περαιτέρω, η οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών δεν είναι μια απλή διαδικασία και φυσικά, εφόσον κληθεί Διεθνές Δικαστήριο να οριοθετήσει θαλάσσιες ζώνες λαμβάνει υπόψη του κριτήρια, που ενδεχομένως να μην ταυτίζονται με τις αιτιάσεις και τις προσδοκίες των μερών. Για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών πρέπει οπωσδήποτε να καθοριστούν οι γραμμές βάσης από το εξωτερικό όριο των οποίων αρχίζουν να μετριούνται οι θαλάσσιες ζώνες με πρώτη την αιγιαλίτιδα ζώνη.
Παρέλκει περαιτέρω αναφορά και ανάλυση, διότι σκοπός του παρόντος είναι να καταδείξει ότι οι πολιτικοί και εν προκειμένω υποψήφιοι Πρόεδροι του ΠΑ.ΣΟ.Κ. – Κίνημα Αλλαγής, αν επιθυμούν να τοποθετούνται επί σημαντικών εθνικών ζητημάτων, αφενός θα πρέπει να είναι περισσότερο διαβασμένοι και φυσικά αν δεν είναι (διαβασμένοι) φειδωλοί στις δηλώσεις τους, διότι εύκολα μπορούν να ταυτιστούν με προθέσεις και πολιτικές πρακτικές άλλων κομμάτων και πολιτικών σχηματισμών.
Συνεπώς, η προβολή και προφανώς υποστήριξη της θέσης για οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών με συνυποσχετικό με την Τουρκία για κοινή προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, για τους λόγους που παρατέθηκαν και σίγουρα υφίστανται και άλλοι, περισσότερο πολιτικοί, παρά νομικοί, δίχως γνώση, ανάλυση και επιχείρημα, εγκυμονεί κινδύνους και προεχόντως δεν αποτελούσε ποτέ πάγια θέση των κυβερνήσεων του ΠΑ.ΣΟ.Κ. διαχρονικά.
