06/05/2021
Bu yazımız onsuz da iş yükündən başı açılmayan, müqaviləsində 8 saat yazılsa da az qala 15 saat işləyən, işdən şəxsi həyatına vaxt tapa bilməyən günü qara işçilərin bunlar azmış kimi onlarla bağlanan müddətli əmək müqavilələrindən danışacağıq.
Bildiyimiz kimi əmək müqaviləsi müddətli və müddətsiz olur. Hazırda müddətsiz əmək müqaviləsi bağlayan işəgötürənlər çıraqla axtarılır, az qala adları “qırmızı kitab”a düşəcək. Günümüzdə işəgötürənlərin bir çoxu işçiləri müddətli əmək müqaviləsi ilə işə götürürlər.
Bəs bu nə qədər qanunauyğundur?
Əmək məcəlləsinin 45ci maddəsinin 4cü bəndi deyir ki, işin mövsümi yox daimi olması qabaqcadan bəllidirsə, 47ci maddədə göstərilən hallar istisna olmaqla işçi ilə müddətsiz əmək müqaviləsi bağlanılmalıdır. Məsələn, hüquqşünas, mühasib və s. bir müəssisənin həmişə ehtiyacı olduğu sahələrdir. Bu vəzifələr üçün müddətli əmək müqaviləsi bağlanılması düzgün deyil.
Gəlin baxaq bəs 47ci maddədə göstərilən istisnalar nədir?
Bu istisnalar təbii və iqlim şəraitinə və ya işin xüsusiyyətinə görə il boyu görülə bilməyən mövsümü işlərin yerinə yetirilməsi zamanı; işçinin əmək qabiliyyətini müvəqqəti itirməsi nəticəsində işə çıxmaması ilə əlaqədar olaraq onun əmək funksiyasının başqa işçi tərəfindən icrası zərurəti olduqda və s. əlaqədardır. (Bəndlər çoxdur deyə hər birini qeyd edib sizi yormaq istəmədik. İstəyənlər əmək məcəlləsini internetdən tapıb 47ci maddəsinə nəzər yetirə bilərlər)
Bu o deməkdir ki, işəgötürən işçi ilə müddətli əmək müqaviləsi bağlayanda bu bəndlərdən birinə istinad etməlidir. Bu bəndlər arasında ən çox istinad olunan bir “müqəddəs bənd” bənd var-47ci maddənin “f” bəndi. F bəndi deyir ki, tərəflərin hüquq bərabərliyi prinsipinə əməl edilməklə onların qarşılıqlı razılığı ilə müddətli əmək müqaviləsi bağlana bilər. Yəni, işəgötürən və işçi razılaşır ki, gəl 6 aylıq müqavilə bağlayaq.
Ardı commentdə👇