10/10/2013
Հարգելի գործընկերներ,
“Տեր-Տաճատյան” իրավաբանական ընկերության փաստաբանների թիմը քննարկել է ՀՀ արդարադատության նախարարության պաշտոնական կայքում տեղադրված` “Փաստաբանության մասին” Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին” ՀՀ օրենքի և “Պետական տուրքի մասին” Հայաստանի Հանրապետության օրենքում լրացումներ կատարելու մասին” ՀՀ օրենքի նախագծերով առաջարկվող փոփոխությունները և` սատարելով ՀՀ փաստաբանների պալատի ղեկավարության սկսած պայքարին, հայտնում է այդ նախագծերի վերաբերյալ իր խիստ վրդովմունքն ու անհամաձայնությունը:
Մեզ համար ի սկզբանե և անվերապահորեն անընդունելի են արդարադատության նախարարության նախաձեռնությունը, դրա գաղափարն ու բերված հիմնավորումները, և մենք այս ամենում մեծ վտանգ ու սպառնալիք ենք տեսնում` Հայաստանի Հանրապետությունում փաստաբանության հետագա ամրապնդման և զարգացման համար:
Ակնհայտ է, որ օրենքների այս նախագծերով հետապնդվում է ոչ թե զուտ տեխնիկա-կազմակերպչական, այլ ավելի հեռուն գնացող նպատակ:
Փաստաբանների պետական գրանցմանատյանի ստեղծումը և կառավարության կողմից (արդարադատության նախախարության միջոցով) դրա վարումը նպատակ ունի պետական վերահսկողություն սահմանել փաստաբանների և փաստաբանական գործունեության նկատմամբ, ինչն ուղղակի անթույլատրելի է, քանզի վտանգում և չեղարկում է փաստաբանության անկախությունը:
Պետական գրանցամատյանի ստեղծումը և վարումը չի կարող սահմանափակվել ընդամենը տեղեկատվական բազայի ստեղծմամբ: Այդ գրանցամատյանի վարումը անպայմանորեն ներառելու է նաև դրանում ներառված տեղեկատվության ինչպես սկզբնական, այնպես էլ ընթացիկ ստուգումները:
Սա նշանակում է, որ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ ՍՏԱՆԱԼՈՒ Է ՓԱՍՏԱԲԱՆՆԵՐԻՆ ՍՏՈՒԳԵԼՈՒ ԼԻԱԶՈՐՈՒԹՅՈՒՆ: Իսկ կառավարության ձեռքում այսպիսի լծակի առկայությունը կնշանակի` վերջ փաստաբանության անկախությանը, քանզի ՓԱՍՏԱԲԱՆԸ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ ՀԱՄԱՐ ԿԴԱՌՆԱ ՎԵՐԱՀՍԿԵԼԻ ԵՎ ԿԱՌԱՎԱՐԵԼԻ:
Հարգելի գործընկերներ, կարծում ենք անհրաժեշտ չէ զուգահեռներ անցկացնել փաստաբանների պետական գրանցմանատյանի վարման և իրավաբանական անձանց պետական գրանցման ինստիտուտների միջև, քանի որ վերջինը առավելապես կրում է տեխնիկական բնույթ և հետապնդում է օրենքի պահանջների պահպանման ստուգման և վիճակագրական նպատակներ:
Մեր դեպքում նպատակները, ինչպես վերը նշեցինք, լիովին այլ են: Վիճակագրական նպատակներով փաստաբանների պետական գրանցմանատյանի ստեղծումը ակնհայտորեն ավելորդ է, իսկ կառավարության կողմից փաստաբանների գործունեությունը ստուգելը` անթույլատրելի:
Ինչ վերաբերում է փաստաբանների պետական գրանցմանատյանը վարելու համար փաստաբաններից տարեկան պետական տուրքի գանձմանը, ապա այս երևույթը ևս անընդունելի է` լինի դա այս, թե որևէ այլ ձևաչափով:
Փաստաբանները` որպես ձեռնարկատիրական կամ աշխատանքային գործունեություն իրականացնողներ, վճարում են հարկեր, ինչպես որ դա անում են այլ ձեռնարկատերերը և աշխատողները: Այդպիսով փաստաբանները լիարժեքորեն մասնակցում են պետական բյուջեի մուտքերին, որոնց միջոցով պետք է ապահովվեն պետության առջև դրված խնդիրները: Փաստաբաններից պետական բյուջե լրացուցիչ գումարներ գանձելը անհավասար պայմանների մեջ կդնի նրանց` այլ հարկատուների հետ, ինչը անթույլատրելի է:
Ընդ որում, սա ըստ էության ոչ այլ ինչ է, քան փաստաբանների լրացուցիչ հարկում, և այն չի կարող, որևէ պարագայում, նմանեցվել տնտեսական գործունեության թույլտվությունների (լիցենզիանների) տրամադրման համար գանձվող պետական տուրքին: Փաստաբանները գործում են առանց պետության արտոնման, փաստաբան դառնալու և մասնագիտական գործունեություն իրականացնելու խնդիրները փաստաբանների ինքնակարգավորվող մարմնի` փաստաբանների պալատի լիազորության հարցեր են, ինչպես որ ընդունված է բոլոր երկրներում, իսկ փաստաբաններից անդամավճարների և այլ գումարների հավաքագրումը ունի փաստաբանության բնագավառի զարգացման, այլ ոչ թե պետության բյուջետային պարտավորությունների կատարումն ապահովելու նպատակ:
Հարգելի գործընկերներ, մենք միանում ենք փաստաբանների պալատի նախագահի` արդարադատության նախարարին ուղղված նամակին և դրնում ներկայացված պահանջին և խնդրում ենք սույն նամակում ներկայացված լրացուցիչ նկատառումները, Ձեզ համար ևս ընդունելի լինելու դեպքում, հաշվի առնել հետագա քննարկումների և զարգացումների ընթացքում:
Հարգանքներով`
“Տեր-Տաճատյան” ԻԲԽ ՓԲԸ փաստաբաններ
