Ayele Be

Ayele Be https://www.facebook.com/profile.php?id=61583185043367

03/06/2026
#የማይንቀሳቀስ ንብረት ሽያጭ እና የቅን ልቦና ገዥ ሕጋዊ መሠረቶች #በኢትዮጵያ የፍትሐብሔር ሕግ እና በፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ሰበር ሰሚ ችሎት አስገዳጅ የሕግ ትርጉሞች መሠረት፣ የማይ...
21/05/2026

#የማይንቀሳቀስ ንብረት ሽያጭ እና የቅን ልቦና ገዥ ሕጋዊ መሠረቶች
#በኢትዮጵያ የፍትሐብሔር ሕግ እና በፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ሰበር ሰሚ ችሎት አስገዳጅ የሕግ ትርጉሞች መሠረት፣ የማይንቀሳቀስ ንብረት ሽያጭ ውል ላይ የቅን ልቦና ገዥ (Good Faith Buyer) ጥበቃ የሚደረግለት በምዝገባ የሚገኝን የባለቤትነት ሕጋዊ ግምት እና ገዥው ሊወጣው የሚገባውን የጥንቃቄ ግዴታ መሠረት በማድረግ ነው። የቅን ልቦና ገዥነት ጥበቃ በዋናነት የሚመነጨው በፍትሐብሔር ሕግ ቁጥር 1195 ላይ ከተመለከተው የባለቤትነት ግምት ሲሆን፣ በአስተዳደር ክፍል የባለቤትነት የምስክር ወረቀት (ካርታ) የተሰጠው ሰው የንብረቱ ባለቤት እንደሆነ በሕግ ይገመታል፣። በሰበር መዝገብ ቁጥር 194100 [Cassation File Number 194100] ላይ በተሰጠው አስገዳጅ ትርጉም መሠረት፣ ይህ የሕግ ግምት ሊስተባበል የሚችለው የምስክር ወረቀቱ ራሱ ከሕግ ወይም ከአሠራር ደንብ ውጭ ስለመሰጠቱ በፍትሐብሔር ሕግ ቁጥር 1196 መሠረት ሲረጋገጥ ብቻ እንደሆነ ተደንግጓል። የዚህ ውሳኔ መሠረታዊ መርህ (Ratio Decidendi) ገዥው በሻጭ ስም የተመዘገበን ሕጋዊ ካርታ አምኖ መግዛቱ እንደ ቅን ልቦና መገለጫ ተወስዶ የሕግ ጥበቃ እንዲያገኝ የሚያደርግ መሆኑን ማረጋገጥ ነው፣።
#የምዝገባ ውጤት እና የይፋነት መርህ
አንድ ገዥ የቅን ልቦና ጥበቃ እንዲያገኝና ውሉ በሦስተኛ ወገኖች ላይ ውጤት እንዲኖረው፣ ሽያጩ ንብረቱ በተመዘገበበት የመንግሥት መዝገብ ላይ መግባት (Publicity) ይኖርበታል፣። በሰበር መዝገብ ቁጥር 165009 [Cassation File Number 165009] ላይ እንደተተረጎመው፣ የማይንቀሳቀስ ንብረት ሽያጭ ውል በሦስተኛ ወገኖች ላይ መቃወሚያ ሆኖ ውጤት እንዲኖረው ውሉ ንብረቱ በተመዘገበበት መዝገብ ላይ መመዝገብ ያለበት ሲሆን፣ በሰነዶች ማረጋገጫና ምዝገባ ጽሕፈት ቤት (DARO) መረጋገጡ ብቻውን በሦስተኛ ወገኖች ላይ አስገዳጅ ውጤት የለውም። የዚህ ውሳኔ አስገዳጅ መርህ የውሉ በመዝገብ ላይ መግባት (መያያዝ) ገዥው በፍትሐብሔር ሕግ ቁጥር 2878 መሠረት የተጣለበትን የማስመዝገብ ግዴታ መወጣቱን እንደሚያሳይና ይህም ለቅን ልቦና ገዥነት መሠረት መሆኑን ማረጋገጥ ነው፣። በተመሳሳይ በሰበር መዝገብ ቁጥር 167615 [Cassation File Number 167615] መሠረት፣ የማይንቀሳቀስ ንብረት የሚገዛ ሦስተኛ ወገን ንብረቱ በሻጭ ስም መመዝገቡን አረጋግጦ ውሉን አስመዝግቦ እስከተገኘ ድረስ እንደ ቅን ልቦና ገዥ እንደሚቆጠር ተተርጉሟል።

#የጠንቃቃ ገዥ ግዴታ እና የማጣራት ኃላፊነት

ሕጉ ለገዥ የቅን ልቦና ጥበቃ የሚሰጠው ገዥው እንደ አንድ "ጠንቃቃ ገዥ" (Prudent Buyer) ማድረግ የሚጠበቅበትን ጥንቃቄ አድርጎ ሲገኝ ብቻ ነው፣። በሰበር መዝገብ ቁጥር 185644 [Cassation File Number 185644] እና በሰበር መዝገብ ቁጥር 246386 [Cassation File Number 246386] ላይ እንደተመላከተው፣ አንድ ንብረትን የሚገዛ ሰው ግብይቱን ከመፈጸሙ በፊት የንብረቱን ፋይል በማይንቀሳቀስ ንብረት መዝገብ ቤት በመመልከት ንብረቱ ከዕዳ እና ከዕግድ ነፃ መሆኑን የማጣራት (Due Diligence) ግዴታ አለበት፣። የዚህ ውሳኔ መሠረታዊ መርህ የማይንቀሳቀስ ንብረት ገዥ ስመ ንብረቱ በሻጭ የተመዘገበና ከእዳና እገዳ ነጻ መሆኑን ከሚመለከተው አስተዳደር አካል በማረጋገጥ ካልተዋዋለ፣ እንደ ጠንቃቃ ገዥ ጥበቃ ሊደረግለት እንደማይገባ ያስገነዝባል፣። ይህ የማጣራት ኃላፊነት ገዥው ንብረቱ ላይ ቀድሞ የተመዘገበ እግድ መኖር አለመ

21/05/2026
21/05/2026

“Nama lama taanee bosona seenne...”

===============

Abbaan Caalaa Wallaggatti maqaa hojjataa Dargiitiin qabsoo ABO osoo hojjataa jiranii aanga'aan Dargii yeroo hunda maqaan isaa gara jabeenyaan ka’u tokko Bulchiinsa Wallaggaatti ramadame- Nigusee Faantaa jedhama.

Abbaan Caalaa aanga'aa kana waliin hojjataa akka turan dubbatu: “Walgahii fa’aa wajjin teenya, afaan nan hiikaaf ture. Hojii dirrees wajjin deemna turre; wallaalaa wayiiti, akkasumaan barooda malee homaa hin beeku, nuti garuu itti tapahanna turre, isuma bira teenyee hojii siyaasaa keenya hojjataa turre. Garuu ammoo gara jabeessa!” jedhan Abbaa Caalaa lataa.

Waa'ee Abbaa Caalaa lataa, obboleessa Obbo Leencoo Lataa fi imala qabsoo isaanii kana beektuu?

👉 https://bbc.in/42KEghr

Artisti
30/03/2026

Artisti

Address


Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Ayele Be posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Shortcuts

  • Want your business to be the top-listed Law Practice?

Share